Εικαστικοί της Πρωτοπορίας. Οι περιπλανήσεις της Bολιώτισσας Αναστασίας-Ζωής Σουλιώτου.

Σε προηγούμενο άρθρο μας για την νέα γενιά των εικαστικών, στο οποίο αναφερθήκαμε στο έργο της δικής μας Στεφανίας Στρούζα και στην τελευταία της έκθεση στο Innsbruck της Αυστρίας, είχαμε διατυπώσει την άποψη ότι, η  παγκοσμιοποίηση επιδρά και στον χώρο της σύγχρονης εικαστικής έκφρασης, καταλύοντας σύνορα χωρικά, χρονικά και εκφραστικά.

Η περίπτωση της Βολιώτισσας εικαστικού Αναστασίας-Ζωής Σουλιώτου είναι κατά την γνώμη μας εξίσου αξιοπρόσεχτη, γιατί επηρεασμένη από την ροή της εικόνας, όπως αυτή αποτυπώνεται μέσα από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή, αναδιατυπώνει την μορφή της σύγχρονης πόλης και του ανθρώπου που κινείται μέσα σε αυτήν.

Αλλά ας την γνωρίσουμε από πιο κοντά:       

Η Αναστασία - Ζωή Σουλιώτου, αποφοίτησε με Άριστα από το τμήμα Εικαστικών Τεχνών της Σχολής Καλών Τεχνών του Α.Π.Θ. Συνέχισε με υποτροφία σε μεταπτυχιακές σπουδές στο Λονδίνο και στο Παρίσι στα πεδία «Τέχνη και Χώρος» και «Τέχνη και Νέες Τεχνολογίες». Είναι διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Paris VIII στον τομέα «Αισθητική, Επιστήμη και Τεχνολογίες της Τέχνης» με θέμα «Τέχνη και Δίκτυα: η δομή των δικτύων ως μία νέα «μήτρα» για την παραγωγή έργων τέχνης». Έχει πραγματοποιήσει ατομικές Εκθέσεις στην Ελλάδα, στη Γαλλία και στην Αγγλία και έχει συμμετάσχει σε ομαδικές Εκθέσεις και καλλιτεχνικά δρώμενα σε πολλές χώρες: Ελλάδα, Γαλλία, Ηνωμένες Πολιτείες, Ηνωμένο Βασίλειο, Κύπρος, Κίνα, Τσεχία, Ολλανδία, Σερβία, Αργεντινή, Ρωσία. Έργα της βρίσκονται σε συλλογές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.

Αφορμή για το σημερινό άρθρο αποτελεί η έκθεση με τίτλο: "Stereographic Aegean", που παρουσιάζει  στο Aegean College (Πανεπιστημίου 17, Αθήνα), από τις 10 Φεβρουαρίου έως τις 15 Μαρτίου.

Στη νέα της έκθεση παρουσιάζει με πίνακες ζωγραφικής, εγκαταστάσεις, ποιητικά κείμενα και βίντεο, το ρυθμό της ζωής στην καρδιά της πόλης.

Χρησιμοποιώντας τις τεχνολογίες της Γεωπληροφορικής, όπως το Google Maps Street View, τους Google Maps, το Google Earth και άλλα, αποτυπώνει την κίνηση στους δρόμους των πόλεων, και χτίζει το δικό της αστικό χώρο, άλλοτε ως πιστή αποτύπωση αυτού που βλέπει στην οθόνη του υπολογιστή της και άλλοτε δυναμικά παραμορφωμένο μέσα από τις δικές της αφηγηματικές - χρωματικές - εικαστικές παρεμβάσεις. Προσπαθεί να αναδιατυπώσει την εμπειρία της όρασης αυτού που ο καθένας μας βλέπει μέσα στην οθόνη του υπολογιστή του,  «φυλακίζοντας» πορτραίτα μετακινούμενων ανθρώπων, που πλοηγούνται μέσα σε πόλεις, όπως το Λονδίνο και το Παρίσι, και στη συνέχεια καταγράφει την δική της εμπειρία θέασης αυτού του ζωντανού μοντέλου μέσα από τον ψηφιακό κόσμο.

Είναι σαν να αφουγκράζεται τους χτύπους της καρδιάς της πόλης, που χτυπούν μέσα στην καρδιά των ανθρώπων που την περπατούν και μέσα από τα έργα της, τους εντοπίζει σε συγκεκριμένα γεωγραφικά σημεία στο Google Street view, και τους απαθανατίζει με τα εκφραστικά της μέσα.

Έτσι τίποτα δεν είναι στατικό, όλα ρέουν: οι άνθρωποι, τα μνημεία, το ίδιο το κέλυφος της πόλης που τα περικλείει.

Απαλλαγμένη εντελώς από τις δύο έμμονες ιδέες της πρωτοπορίας: την αμφισβήτηση της παράδοσης και την πρωτοτυπία στα εκφραστικά μέσα, αφήνεται να φτιάξει τον δικό της μεταμοντέρνο κόσμο, που δεν είναι ύλη ούτε πνεύμα, είναι περισσότερο ένας άχρονος, άτοπος «Χωροχρόνος», στον οποίο όλοι εμπλεκόμαστε με ταχύτητες ασύλληπτες, άλλος κρατώντας τα πινέλα του, άλλος το δοξάρι του και άλλος την πένα ή τα κουμπιά του πληκτρολογίου και της ψηφιακής φωτογραφικής του μηχανής.

Με την βεβαιότητα ότι οι περιπλανήσεις της θα χαρτογραφούν νέες διαδρομές στον χάρτη της Τέχνης, της ευχόμαστε καλή επιτυχία στην νέα της έκθεση και προτρέπουμε όσους βρεθούν στην Αθήνα να την επισκεφτούν.

 

Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Τέχνης Λόγια", Νο 16 / 5158 / 2.03.2016, που διανέμεται 

με την εφημερίδα "ΗΜΕΡΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ".

«Mare, Terra, Homo sapiens» : H έκθεση του Χρήστου Μπάρλου στο Collegio L.Valla στην Παβία, από 25 -9 έως 11-10-2015.

Η αναμέτρηση του Χρήστου Μπάρλου με τα στοιχεία της Φύσης είναι γνωστή από τις προηγούμενες εκθέσεις του.

Η αγαπημένη «Terra», η ζακυνθινή γη, το χιλιοτραγουδισμένο Fiore di Levante, που γέννησε ποιητές, όπως ο Εθνικός Ποιητής της Ελλάδας, Διονύσιος Σολωμός και ο Μεγάλος Ποιητής της Ιταλίας, Νικόλαος Ούγος Φώσκολος, του έδωσε την έμπνευση για να ξεκινήσει την περιπέτεια της ενασχόλησης με την Τέχνη. Με αρχαιολογικό ενδιαφέρον ανέσυρε μέσα από αυτήν, πρωτογενή υλικά, που απολίθωναν την ουσία της ζακυνθινής φύσης και ψυχής και με τη φαντασία του, τους προσέθετε εξώγλυφα εγχάρακτα στοιχεία χρησιμοποιώντας συνθετικά υλικά.

Η «Mare» , από την άλλη πλευρά , ήταν η μεγάλη του αγαπημένη. Στη διαδρομή της ζωής του (Ρόδος, Πάτρα, Θεσσαλονίκη, Ζάκυνθος), επέλεγε πάντα θαλασσινούς τόπους για να αναζητά τον εσωτερικό ρυθμό φυσικών υλικών, που εντόπιζε σε αυτήν (πέτρας, ξύλου κ.λπ.) και απελευθέρωνε από μέσα τους τη δύναμη ζωής και ελευθερίας που εγκλώβιζαν. Επεμβαίνοντας σε αυτά, προσπαθούσε να ανακαλύψει  ποια είναι η ουσία τους. Αν από μέσα τους έβγαινε κάτι που θύμιζε ζώο, αντικείμενο ή ανθρώπινη μορφή, του έφτανε και για να το «δέσει», προσέθετε στοιχεία από σίδερο, μπρούτζο και χαλκό. Έτσι τα έργα του γίνονταν η «παγίδα», με το πιασμένο κιόλας θήραμα - το θήραμα είναι η εικόνα, που αποτελούσε συνάμα και την αναπαράσταση και τα πράγματα που αναπαριστάνονταν.

Στην νέα του έκθεση  στο Collegio L.Valla στην Παβία, από 25 -9 έως 11-10-2015, ο Χρήστος Μπάρλος, προχωρά ακόμα πάρα πέρα: Με απόλυτη κυριαρχία στα «σκληρά» υλικά που δουλεύει, σίγουρος πια για την έκβαση της αναμέτρησης με τις αρχετυπικές μορφές που βλέπει να εμπεριέχονται στο ξύλο, την πέτρα και το σίδερο, φτάνει πλέον στην γνώση ότι η ευφυΐα του «Homo sapiens», είναι εκείνη που δίνει σχήμα στα ακατέργαστα υλικά.

Έτσι με τα καινούργια του έργα, ο ενσυνείδητος δημιουργός, καταφέρνει να ανασύρει από το βυθό της θάλασσας κοιμισμένες γοργόνες, να ελευθερώσει νεράιδες του δάσους από κουφάλες δέντρων και τελικά να υψώσει τη «Νίκη» του ως θριαμβικό σύμβολο στη μάχη ανάμεσα στον άνθρωπο και τα στοιχεία της Φύσης.

Αν στεκόμασταν ωστόσο μόνο στο αποτέλεσμα αυτής της σύγκρουσης, το συμπέρασμα που θα διατυπώναμε θα ήταν απόλυτα εγωιστικό, καθώς η νίκη από μόνη της,  σε συνδυασμό με τη διαχείρισή της από το σύγχρονο άνθρωπο, μόνο σε καταστροφές, αδικίες και εκμετάλλευση θα διαπιστώναμε ότι οδηγεί.

Η δική μας ανάγνωση στη νέα δουλειά του Χρήστου Μπάρλου έγκειται στην σπουδαιότητα που δίνει ο καλλιτέχνης στα πνευματικά στοιχεία που μπορούν να ανασυρθούν μέσα από την σύγκρουση του ανθρώπου με τα στοιχεία της Φύσης.

Η αμφίρροπη αιώνια μάχη ανάμεσα στο Καλό και στο Κακό μόνο με ένα στοιχείο μπορεί να δώσει τη νίκη στο πρώτο. Ένα στοιχείο που ο Χρήστος Μπάρλος, στην έκθεσή του  στο Collegio L.Valla στην Παβία, γνωρίζει καλά: στη Δημιουργία μέσω της Τέχνης.

Εάν συμφωνούμε, δεν έχουμε παρά να τον ακολουθήσουμε…

To παρόν δημοσιεύτηκε και στο πολιτιστικό ένθετο "Τέχνης Λόγια", τεύχος 3 , που κυκλοφόρησε 
με την ημερήσια εφημερίδα "ΗΜΕΡΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ" (αρ. φύλλου 5031).

H Έκθεση ζωγραφικής του Μπάμπη Πυλαρινού στο προαύλιο της εκκλησίας του Αγίου Σπυρίδωνα στο Αργάσι

10 χρόνια μπορεί να είναι λίγα.

10 χρόνια μπορεί να είναι και πάρα πολλά.

Ωστόσο, 10 χρόνια μπορεί να είναι όσα ακριβώς χρειάζεται κανείς για να οργανώσει μια έκθεση ζωγραφικής, η οποία συμπυκνώνει το έργο μιας δεκαετίας, αποτυπώνει την εξέλιξη της τεχνικής, επαναπροσδιορίζει τους στόχους, ενδυναμώνει από τις απαρχές, ξεδιπλώνει τις αξίες, κοινωνεί στο Σήμερα και συγκρίνει το Χθες με το Αύριο για να συνεχίσει να ρίχνει λάδι στο φάρο της τέχνης[1]…

       

Αναφέρομαι στην μεγάλη έκθεση ζωγραφικής (42 περίπου έργα), με τη μικρή χρονική διάρκεια, που πρόκειται να πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 5 Αυγούστου, από τις 8 το βράδυ μέχρι τις 3 το πρωί, μόνο για ένα βράδυ, στο προαύλιο της εκκλησίας του Αγίου Σπυρίδωνα στο Αργάσι, του Μπάμπη Πυλαρινού.

Η έκθεση περιλαμβάνει επιλεγμένα έργα από τις επτά τελευταίες ατομικές εκθέσεις, που πραγματοποίησε ο καλλιτέχνης στην Αθήνα και στο εξωτερικό την τελευταία δεκαετία.

Με κατασταλαγμένο πλέον εικαστικό ιδίωμα, με την ίδια ευαισθησία, χωρίς καταπίεση από προοπτική, σκιά και αναλογίες, αποτυπώνει μια ήρεμη ζωή, στην οποία κυριαρχούν χρώματα γεμάτα ευαισθησία και ποιότητα. Κοντά στη φύση, ακόμα και τα καμπαναριά του αποκτούν καμπύλες και μοιάζουν με δέντρα που σείονται από τη μουσικότητα των καμπάνων τους.

Ο κόσμος του είναι ευδαιμονικός, ήσυχος, μ’ ένα δικό του εσωτερικό ρυθμό. Ένας κόσμος μακριά από την τουριστική βαβούρα και το άγχος της σύγχρονης καθημερινότητας. Ένας κόσμος που δείχνει τα ουσιαστικά της ζωής μας, τα οποία οι περισσότεροι τα έχουμε ξεχάσει.

Σε αυτό βοηθάει και η νέα τεχνική με την οποία ζωγραφίζει. Πρόκειται για έργα ζωγραφισμένα με εγκαυστική, η οποία ονομάζεται και «ζωγραφική με ζεστό κερί», καθώς το medium, το μέσο δηλαδή, στο οποίο διαλύεται η χρωστική ουσία, είναι το θερμασμένο κερί. Αυτή η τεχνική έχει την ιδιότητα να καταλύει τα περιγράμματα. Έτσι τα έργα πλάθονται με εμπρεσσιονιστικό τρόπο, απαλλαγμένα από αυστηρά περιγράμματα, κερδίζοντας έτσι σε ατμοσφαιρικότητα.

  

Καθοριστικό στοιχείο της έκθεσης είναι και ο χώρος που επιλέγει ο καλλιτέχνης να εκθέσει.

Η συνέργεια του μνημείου με τα έργα, είναι  εκπληκτική.

Από τη μια αναδεικνύεται στοχευμένα, η ιστορία και η αρχιτεκτονική ενός πανέμορφου μνημείου και από την άλλη τα έργα συνομιλούν με την τέχνη του ναού.

Θα μπορούσε κανείς να ισχυριστεί ότι η επιλογή του συγκεκριμένου χώρου λειτουργεί καθαρτήρια για έργα που δούλεψε έξω από το νησί του, τα οδηγεί όμως πίσω σε αυτό, για να τα μπολιάσει με την ατμόσφαιρα του τόπου, αναζητώντας την αποδοχή του εναγκαλισμού τους από αυτόν. Έτσι δεν μπορούμε παρά να σκεφτούμε ότι ο νόστος αποτελεί το εφαλτήριο για την Έκθεση, 10 χρόνια μετά τη πρώτη του, με θέμα τα  «Προσεισμικά τοπία», η οποία του έδωσε το έναυσμα να ξεκινήσει την περιπλάνησή του στον κόσμο της Τέχνης.

Ευχή μας, η επόμενη έκθεση του Μπάμπη στο νησί μας να μην γίνει την επόμενη δεκαετία.

                                      

Το παρόν δημοσιεύτηκε και στο πολιτιστικό ένθετο "Τέχνης Λόγια" , τεύχος Νο 2, της εφημερίδας ΗΜΕΡΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ, Τετάρτη 5.8.2015, αρ. φύλλου 5030.

      

---

[1] «Μια σταγόνα λάδι στο φάρο της Τέχνης… ή Η Έκθεση Ζωγραφικής του Μπάμπη Πυλαρινού στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Ζακυνθίων, χειμώνας 2005», Κατερίνα Δεμέτη, Από το Inlook στο Outlook, Τρίμορφο 2012, σελ. 89.

«Αχρονικές Τοποθετήσεις»: Η έκθεση της Θάλειας Ξενάκη στην γκαλερί «Χρυσόθεμις».

Με μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, στην γκαλερί «Χρυσόθεμις», η έκθεση της Ζακυνθινής ζωγράφου Θάλειας Ξενάκη, από 15 Μαΐου έως τις 6 Ιουνίου.

Η αναφορά μας, στη στήλη αυτή, ενός εικαστικού γεγονότος που έλαβε χώρα στην πρωτεύουσα, θα μπορούσε να θεωρείται περιττή και μάλιστα για ένα γεγονός του οποίου η αυλαία έχει κλείσει.

Και όμως…

Όταν πρόκειται για μια εικαστικό που εμπνέεται, εκφράζεται και δημιουργεί στον δικό μας χωροχρόνο, η αναφορά προκύπτει επιβαλλόμενη, καθώς το δικό της εικαστικό προϊόν αποκρυσταλλώνει την βιωμένη πραγματικότητα της ιδιαίτερης πατρίδας μας, με όλα τα προβλήματα που την ταλαιπωρούν.

Μπορούμε δηλαδή μέσα από τα έργα της Θάλειας, να ψηλαφίσουμε εικόνες από το δικό μας παρόν και να προβληματιστούμε πάνω στο γεγονός τού γιατί η Σύγχρονη Τέχνη αποτυπώνει ένα ζοφερό Σύμπαν, αφήνοντας έξω τους εξωραϊσμούς, φωτίζοντας έναν σκληρό και άδικο κόσμο, και ανησυχώντας για το επιγενόμενο.

Αβέβαιο μέλλον

Απόδραση

   

 Και παρ’ όλο που ο τίτλος της Έκθεσης μάς μεταφέρει σε μια ακαθόριστη χωρικά πατρίδα, μπορούμε να διαισθανθούμε το δικό μας ιδιαίτερο τόπο, να ζωντανεύει το χρωστήρα της και να δίνει ζωή στον καμβά της.

Έτσι ιδωμένες λοιπόν οι «Αχρονικές Τοποθετήσεις» της Θάλειας, γίνονται σχόλιο για τη δική μας ζωή στη μικρή μας πόλη, σχόλιο που αξίζει να επισημανθεί και γιατί όχι, σχόλιο που πιθανά μπορεί και να αφυπνίσει…

Απομεινάρια 

Απομεινάρια2 

Η Θάλεια Ξενάκη άλλωστε, πτυχιούχος του τμήματος «Γραφικών Τεχνών και Καλλιτεχνικών Σπουδών» του ΤΕΙ Αθήνας (2000) και της «Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών» (εργαστήριο ζωγραφικής Χρόνη Μπότσογλου, 2005) και με ειδικότητα στη σκηνογραφία (εργαστήριο Γιώργου Ζιάκα), δεν είναι η πρώτη φορά που δείχνει ότι ξέρει εύκολα να περνάει μέσα από βιωμένες συναισθηματικά καταστάσεις και γεγονότα, τα οποία διατυπώνει σχεδόν ανεκδοτολογικά, στο σχολιασμό πιο επώδυνων για τον άνθρωπο καταστάσεων.

Τόσο στις δύο ατομικές της εκθέσεις με τίτλο «Απτικότητες», Γκαλερί «Κρύπτη» (Ζάκυνθος, 2008), και «Τοποθετήσεις», «Χώρος Τέχνης Ίριδα» (Ζάκυνθος, 2014), όσο και στις 24 ομαδικές, στην Ελλάδα και το εξωτερικό, αλλά και  στις εικονογραφήσεις σε βιβλία και λευκώματα και στα σκηνικά & κοστούμια για παραστάσεις θεάτρου, σύγχρονου χορού και μουσικού θεάτρου, αυτήν ακριβώς τη ματιά καταθέτει:

Τη ματιά της υποταγής της ανθρώπινης ύπαρξης σε ένα ζοφερό παρόν, με βιομηχανικά χαρακτηριστικά, που καθυποτάσσουν τη Φύση και δημιουργούν ένα χρωματικό Σύμπαν ασφυξίας και αδιεξόδου.

Απώλεια 2

Είναι η Φύση που ισοδυναμεί με το περιβάλλον που βιάζεται καθημερινά από την άναρχη τουριστική «ανάπτυξη», αλλά είναι και η Φύση που στο πρόσωπο του πιο εξελιγμένου είδους, που είναι ο Άνθρωπος, πλάθει ανδρείκελα, παρασυρμένα από επίπλαστες ανάγκες, απογυμνωμένες από αξίες και προοπτική.

Και αυτά η Θάλεια εύκολα μπορεί να τα εντοπίσει γύρω της. Κυριαρχώντας μάλιστα απόλυτα στο υλικό της, κάνει το λάδι, την ατλακόλ, το κονίαμα, τα βερνίκια, ακόμα και το τσιμέντο, να λειτουργούν σε επίπεδο τόσο συμβολικό όσο και κυρίως καταγγελτικό.

Δέσμια 

Και ενώ στην παλιότερη δουλειά της, οι περιβαλλοντικές ευαισθησίες  δημιουργούσαν φόρμες πλασμένες μόνο από χρώμα, και έδιναν μία ποιητική αποτύπωση της φύσης, κάνοντας τον θεατή να περάσει από τον γήινο κόσμο, στον άυλο, τον απέραντο, τον γεμάτο ελευθερία και πνευματικότητα, στα τωρινά της έργα, το σχέδιο είναι εκείνο που κυριαρχεί και επιβάλλεται στο χρώμα, σπάζοντας τον καθρέφτη της πραγματικότητας σε χιλιάδες κομμάτια, όσα είναι και τα προβλήματα που ο σύγχρονος άνθρωπος καλείται να λύσει.

Σε αυτή τη διαρρηγμένη πραγματικότητα, η ζωγράφος καταθέτει την δική της ματιά, δείχνοντάς μας την αληθινή εικόνα της «αναπτυγμένης» κοινωνίας μας.

Και η επιτυχία της έκθεσης στην Αθήνα, φανερώνει, πως έχουμε ανάγκη αυτή την κατάθεση, η οποία δεν περιορίζεται μόνο στην εκφραστική δυναμική της Θάλειας Ξενάκη.

Έχουμε γενικά ανάγκη από την κατάθεση της Σύγχρονης Τέχνης στη ζωή μας, η οποία μπορεί να φωτίσει το παρόν και γιατί όχι να οδηγήσει σε Ανατροπές…

Μεταφυσικό

Δημοσιεύεται στο "Τέχνης Λόγια", τεύχος 1ο/22-7-2015 της εφημερίδας ΗΜΕΡΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ, αρ. φύλλου 5020

Για την Έκθεση Ζωγραφικής της Μαρίας Ρουσέα στο Μουσείο Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων 8 – 18 Αυγούστου 2014

«ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ»

Έκθεση Ζωγραφικής Μαρίας Ρουσέα

Μουσείο Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων

8 – 18 Αυγούστου 2014

H EKΘΕΣΗ

          Με δεκαεπτά έργα, αντιπροσωπευτικά από όλη την εικαστική της διαδρομή, η έκθεση που φιλοξενείται στην Αίθουσα Σολωμού του Μουσείου Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων, έχει τον τίτλο «Αποχαιρετισμός».

          Η ζωγράφος αποχαιρετά την εικαστική της διαδρομή, ενώ συγχρόνως μάς θέτει αμείλικτα το ερώτημα:

          Ποια είναι η πορεία και το όραμά μας για τη Ζάκυνθο;

          Σ’ αυτό το ερώτημα μάς προκαλεί ν’ απαντήσουμε θυμίζοντάς μας τα στοιχεία εκείνα που συνθέτουν την ιδιαίτερη ζακυνθινή φύση και ψυχή.

          Οι πολιτιστικές απαρχές καταδεικνύονται με το έργο «Συνεικόν», διττή αναφορά στις βενετσιάνικες ρίζες και τις σπουδές της στην Ιταλία.

          Γιατί η Ζάκυνθος, όπως και κάθε τόπος, δεν είναι μόνο χώμα, είναι και ένα ιδιαίτερο πνεύμα, που ενδυναμώνει κάθε δράση και κάθε έκφραση και εμπνέει την καλλιτεχνική φύση. Στο έργο της «Τόποι και Πνεύματα», υπογραμμίζει αυτή ακριβώς την πνευματική βαρύτητα που εμπεριέχεται σε κάθε τόπο και πολύ περισσότερο στην ιδιαίτερη πατρίδα της, στο «Φιόρο του Λεβάντε».

          Ο «Εωσφόρος», όμως παραμονεύει παντού. Άλλοτε παίρνει τη μορφή της βιβλικής καταστροφής, που έρχεται μέσα από την τρομερή σεισμοπυρκαγιά του Αυγούστου του 1953, χρονολογία σταθμό και για την ίδια την καλλιτέχνη, αφού χωρίζει την προσωπική της διαδρομή σε προ και μετά το σεισμό (σπουδές, τόπο διαμονής, έργα που κάηκαν κι έμεινε μόνο η κασετίνα με τα χρώματα από το πατρικό σπίτι), και άλλοτε παίρνει τη μορφή της άναρχης τουριστικής ανάπτυξης, όπως τη βιώνουμε σήμερα.

         Ωστόσο κάπου υπάρχει ένας «Άγγελος Φύλακας» και είναι αυτός που το 1953 έκανε το σεισμό – σωσμό κι έφερε τη «Γένεση» στην καινούργια πολιτεία.
      Δεν μπορεί όμως να μη μας δείξει η ζωγράφος πώς ήταν «Η Ζάκυνθος μετά το σεισμό», δηλαδή ένα απέραντο χωράφι, για να μας παραδειγματίσει γι’ αυτό που μπορεί να συμβεί από τη μια στιγμή στην άλλη και που βασανίζει κάθε καλλιτεχνική φύση.

          Τη λύση για την ίδια τη δίνει η Ζωγραφική. Γι’ αυτό στο έργο «Ενόραση», ζωγραφισμένο λόγω έλλειψης καμβάδων στην πίσω όψη του προηγούμενου έργου, φιλοτεχνεί την αυτοπροσωπογραφία της κρατώντας ένα πινέλο: το δικό της μαγικό ραβδί που μετασχηματίζει κάθε βίωμα, κάθε εμπειρία σε έργο τέχνης.

          Έτσι η καινούργια πολιτεία, όπως ξεπηδάει μέσα από τα ερείπια στο έργο «Οδός Φιλικών», σηματοδοτεί τη συνέχεια της ζωής και της δημιουργίας.

      «Η δόξα μονάχη», περπατά στους δρόμους της μετασεισμικής πόλης κι εντοπίζει κάθε αναζωογονητικό στοιχείο του νησιού. Πρωταγωνιστικό ρόλο στις αναζητήσεις της ζωγράφου παίζουν ο «ποιητής Ούγος Φώσκολος», ο «Διον. Σολωμός» και «ο Κάλβος της», με την έννοια ότι η άγνωστη σε μας μορφή του, την προκαλεί να δώσει τη δική της εκδοχή στα τόσα φανταστικά πορτραίτα που έχουν κατά καιρούς φιλοτεχνηθεί.

          Κάθε τι που βλέπει γύρω της έχει ένα συμβολικό νόημα. Γι’ αυτό ακόμα και τα δύο καράβια αραγμένα στο λιμάνι γίνονται ο Κάστωρ και ο Πολυδεύκης, οι «Διόσκουροι», που με χαρακτηριστικά τους την εντιμότητα, την τόλμη, την ευγένεια και την αρετή, μπορούν να σηκώσουν το βάρος της πολιτιστικής αναγέννησης του νησιού. Ο Σολωμός, ο Κάλβος και ο Φώσκολος, τα Ιερά Πνεύματα που ενδυναμώνουν τις ρίζες μας και μπολιάζουν με ιδέες το καμένο τοπίο και το βάναυσα βιασμένο σήμερα, που μας καταδυναστεύει και μας ταλαιπωρεί, μπορούν μαζί με τις αξίες αυτές να  δώσουν το έναυσμα για να αποδράσουμε από το ζοφερό παρόν, του οποίου σύμβολο είναι η «Αγία Μαύρα», που η ζωγράφος τη ζωγράφισε με οργή μετά την καταστροφή της το 2005.

          Ο συμβολικός τίτλος της έκθεσης «Αποχαιρετισμός», που αφήνει αναγκαστικά περιθώριο για διάφορες ερμηνείες, στοχεύει περισσότερο να καταδείξει, όσο είναι καιρός, τις αξίες που η Μαρία Ρουσέα εντόπισε στην καλλιτεχνική της διαδρομή.

          Επειδή μάλιστα τα έργα που εκτίθενται στην Αίθουσα Σολωμού προέρχονται από διαφορετικές εικαστικές περιόδους και είναι φιλοτεχνημένα με διαφορετικές τεχνικές (σέπια, σινική, λάδι, ακρυλικό), δηλώνουν τον πειραματισμό της ζωγράφου, που δεν εφησυχάζει, αλλά συνεχίζει να δοκιμάζει και να προσπαθεί να βρει νέα εκφραστικά μέσα, για να διατυπώσει τις ανησυχίες της.

          Είναι οι δικές της αξίες, που φώτισαν και φωτίζουν τη ζωή της, είναι η δική της πρόταση.
Οι επισκέπτες της έκθεσης θα προβληματιστούν για να καταθέσουν και τη δική τους, απαντώντας στο αρχικό μας ερώτημα για το «ποιο είναι το όραμά μας για τη Ζάκυνθο;»

Πρώτη δημοσίευση στο ηλεκτρονικό πολυπεριοδικό "Στον ίσκιο του Ήσκιου":
http://www.iskiosiskiou.com/search?q=%CE%B1%CF%80%CE%BF%CF%87%CE%B1%CE%B9%CF%81%CE%B5%CF%84%CE%B9%CF%83%CE%BC%CF%8C%CF%82&submit=search 
και  στην εφημερίδα ΗΜΕΡΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ την Τρίτη 19.08.2014, αρ. φύλλου 4794.