2019: Έτος σταθμός για την εξωστρέφεια του Mουσείου Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων/ Έτος αναφοράς για την νέα χρονιά.

Κάνοντας μία αποτίμηση της χρονιάς που πέρασε, πρώτη διαπίστωση, στο ξεκίνημα της δεύτερης δεκαετίας της δεύτερης χιλιετίας είναι ότι το Μουσείο του Εθνικού μας Ποιητή, αξιοποίησε τις δυνατότητες που του προσφέρει η Τεχνολογία για ν’ ανοίξει τις Συλλογές και το Αρχείο του και να λειτουργήσει προσελκυστικά μέσω της εικόνας για τους απομακρυσμένους επισκέπτες, εκπαιδευτικά μέσω επετειακών αφιερωμάτων για τη νεώτερη γενιά και διασωστικά για σημαντικές εκφάνσεις της πνευματικής ζωής του τόπου.

Οι τρεις άξονες: 1) τουριστική προβολή, 2) εκπαιδευτικός χαρακτήρας και 3) σωστική διαφύλαξη του έργου σημαντικών της Ζακύνθου τέκνων, σηματοδότησαν μία πολιτική εξωστρέφειας, η οποία μέσα από τη δημοκρατία του διαδικτύου, έφερε το Μουσείο κοντά στους απομακρυσμένους επισκέπτες και πρόβαλε σ’ αυτούς, με ήχο, εικόνα και βίντεο, το έργο άξιων Ζακυνθινών μέσα από τις σελίδες του: σε site, facebook και instagram. (Ιστοσελίδα: http://zakynthos-museumsolomos.gr, Facebook: https://www.facebook.com/museumsolomos, Instagram: https://www.instagram.com/museumsolomos),

Μία συνοπτική ημερολογιακή παρουσίαση των δράσεων που υλοποιήθηκαν, λειτουργεί υπομνηστικά και ενεργοποιεί τη διάθεση για συνέχιση, εγρήγορση και εξέλιξη.

Η παράθεση των αφισών για τις δράσεις αυτές, τις οποίες φιλοτέχνησε αφιλοκερδώς ο πτυχιούχος Τμήματος Περιβάλλοντος του Ιονίου Παν/μίου - Κατεύθυνσης Συντήρησης Πολιτισμικής Κληρονομιάς  Ιωάννης-Πορφύριος Παν. Καποδίστριας, βοηθούν από τη μια να τις ξαναθυμηθούμε και από την άλλη να επαινέσουμε το εθελοντικό έργο φοιτητών, οι οποίοι με τη μορφή της υλοποίησης της πρακτικής προπτυχιακής και μεταπτυχιακής τους εργασίας, συνέβαλαν και συμβάλλουν τα μάλα στην υλοποίηση του έργου του Μουσείου μας.

Από αυτές θα ξεχωρίσουμε τις κάτωθι:

·        Την Κυριακή 13 Ιανουαρίου, παρουσιάστηκε από τον πιανίστα κ. Διονύση Σεμιτέκολο, στο Πνευματικό Κέντρο Ζακύνθου, το δεύτερο μέρος των έργων για πιάνο της ιταλικής περιόδου του Παύλου Καρρέρ, που φυλάσσονται στο Αρχείο του Μουσείου. Το χορευτικό συγκρότημα «ΥΑΚΙΝΘΗ», απέδωσε χορούς εποχής δεξιοτεχνικά. Την εκδήλωση προλόγισε ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Μουσείου, Ιωάννης Στεφ. Παπαδάτος.

·        Το Σάββατο 2 Φεβρουαρίου πραγματοποιήθηκε αφιέρωμα στο μεγάλο φιλόσοφο Αριστοτέλη, με ομιλητές τον Περιφερειολόγο κ. Ηλία Β. Μακρή, ο οποίος ανέπτυξε το θέμα: «Υπονομεύοντας τη σύμβαση. Μια απόπειρα μοντελοποίησης της Αριστοτελικής Μεσότητας» και τον Μαθηματικό, κ. Nικόλαο Χαρ. Κακολύρη, ο οποίος ανέπτυξε το θέμα:  «Θεωρήσεις επί των "θεμελίων" τών Μαθηματικών και της Λογικής, όπως αναδύονται από μίαν εξειδικευμένη ερευνητικήν προσέγγιση στον πολύτιμο θησαυρό τού Αρχαιοελληνικού, και ιδιαιτέρως του Αριστοτελικού, Επιστημονικού Λόγου». Την εκδήλωση προλόγισε ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος Ιωάννης Στεφ. Παπαδάτος και συντόνισε η Διευθύντρια του Μουσείου, Κατερίνα Ιωάν. Δεμέτη, Αρχαιολόγος. 

·        Ο Φεβρουάριος ανακηρύχθηκε «Repostmonth», καθώς στη σελίδα του Instagram του Μουσείου (https://www.instagram.com/museumsolomos), φιλοξενήθηκαν φωτογραφίες εξωτερικών όψεών του, που επιμελήθηκαν επισκέπτες ή απλοί τουρίστες, που βολτάριζαν στην πόλη και συμπεριέλαβαν το Μουσείο στις λήψεις και εν συνεχεία στις αναρτήσεις τους στους προσωπικούς τους λογαριασμούς. 

·        Τον Μάρτιο (21-25/3/2019) πραγματοποιήθηκαν ξεναγήσεις για τα σχολεία της Α’/θμιας & Β’/θμιας Εκπ/σης με θέμα: «Η Ελληνική Επανάσταση στο Μουσείο Σολωμού και Επιφανών Ζακυνθίων». Επίσης ψηφιακή έκθεση – αφιέρωμα, με καθημερινές δημοσιεύσεις εκθεμάτων του Μουσείου που σχετίζονται με τον αγώνα του 1821, σε όλες τις ψηφιακές πλατφόρμες και τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης. 

·        Το Μουσείο με την ευκαιρία του Πάσχα, οργάνωσε ειδικό μεγαλοβδομαδιάτικο αφιέρωμα με θέμα: «Λεπτομέρειες Μεγαλοβδόμαδου από το Μ.Σ.& Ε.Ζ.». Από το Σάββατο του Λαζάρου 20/3 έως την Κυριακή του Πάσχα 28/4, στις ψηφιακές πλατφόρμες και τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης πραγματοποιήθηκαν δημοσιεύσεις, που έδωσαν την ευκαιρία στους επισκέπτες να ανακαλύψουν λεπτομέρειες από τα εκθέματα της μόνιμης συλλογής, που απεικονίζουν το Θείο Πάθος. 

·        Την Κυριακή 5 Μαΐου παρουσιάστηκαν τα χρονολογημένα χειρόγραφα (1863-1869) του Παύλου Καρρέρ από τον πιανίστα κ. Διονύση Σεμιτέκολο. Προλόγισε ο Α’ Αντιπρόεδρος του Δ.Σ., Φιλόλογος κ. Διονύσης Σέρρας. 

·        Το Μουσείο, συμμετέχοντας στον επίσημο εορτασμό της 18ης Μαΐου : Παγκόσμιας Ημέρας Μουσείων, που για το 2019 είχε ως θέμα του: «Τα Μουσεία ως κόμβοι πολιτισμού: Το μέλλον της παράδοσης», οργάνωσε ειδικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα με τίτλο: “Μικροί λαογράφοι στο Μουσείο”, με στόχο να αναδείξει το έργο των Ζακυνθινών που συνέλεξαν, κατέγραψαν και πρόβαλαν τον λαϊκό πολιτισμό, από Δευτέρα 13 έως Τετάρτη 15 & Δευτέρα 20 έως Τετάρτη 22 Μαΐου. 

  

·        Τη Δευτέρα 10 Ιουνίου, οργάνωσε Έκθεση Ζωγραφικής των μαθητών της Στ΄ τάξης του 2^ου Δημοτικού Σχολείου Ζακύνθου σε συνεργασία με την εικαστικό κ. Νικόλ Κάπαρη, με τίτλο «Από το Νου στην Καρδιά».  Η έκθεση αποτέλεσε την ολοκλήρωση ειδικού εκπαιδευτικού προγράμματος, το οποίο γνώρισε τη ζωή και το έργο του Διονυσίου Σολωμού στους μαθητές στη διάρκεια της σχολικής χρονιάς.

·        Το Σάββατο 22 Ιουνίου 2019 παρουσιάστηκε το β΄ μέρος των χρονολογημένων χειρογράφων (1863-1869) του Παύλου Καρρέρ από τον πιανίστα κ. Διον. Σεμιτέκολο και προλόγισε η Διευθύντρια του Μουσείου Κατερίνα Δεμέτη. Με τη συναυλία αυτή το Μουσείο συμμετείχε στους εορτασμούς για την Παγκόσμια Ημέρα Μουσικής, που εορτάστηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο από 21-23 Ιουνίου. Επίσης εορτάστηκε η συμπλήρωση 190 χρόνων από τη γέννηση του Παύλου Καρρέρ (12-5-1829). 

·        Τη Δευτέρα 1 Ιουλίου εγκαινιάστηκε στην Αίθουσα Κολυβά η έκθεση Μονοτυπιών της κ. Μαρίας -Σμαράγδας Σκούρτα με τίτλο: «Υποθετικές Ανακατασκευές Ιστορίας και Μνήμης». Η έκθεση διήρκησε από 1 έως 14 Ιουλίου. 

·        Τις πρώτες ημέρες του φθινοπώρου εορτάστηκαν πανευρωπαϊκά οι «Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2019». Το Μουσείο  κάλεσε τους φίλους της τέχνης να γιορτάσουν μαζί του, με μια επίσκεψη στους εκθεσιακούς του χώρους και να ξανα-ανακαλύψουν τα 15 έργα τέχνης της σπουδαίας ζωγράφου-πιανίστριας Αμαλίας Νταγιάντα, που φυλάσσονται στη μόνιμη συλλογή του. Στο πολυδιάστατο έργο της καθρεφτίστηκε το θέμα των εορτασμών "Τέχνες και Ψυχαγωγία: αναζητώντας τον ελεύθερο χρόνο".

·        Την Κυριακή 13 Οκτωβρίου, γιορτάστηκε για δεύτερη χρονιά η «Ευρωπαϊκή Ημέρα Συντήρησης» και το Μουσείο μας πρότεινε στους επισκέπτες να δώσουν ιδιαίτερο βάρος στην έκθεση φορητών εικόνων της Αίθουσας Κολυβά, η οποία μαρτυρεί τη σημασία της συντήρησης και πώς αυτή αναδεικνύεται μέσα από τα εκτεθειμένα έργα τέχνης της συλλογής.

·        Την Πέμπτη 24 Οκτωβρίου, γιορτάστηκε η «Διεθνής Ημέρα Εργαζομένων σε Μουσεία». Την ημέρα αυτή, οι "εορτάζοντες" υπάλληλοι του Μουσείου ξενάγησαν τους ενδιαφερόμενους στους εκθεσιακούς χώρους και στο Μαυσωλείο Σολωμού και Κάλβου, μιλώντας τους επίσης για τους νέους ψηφιακούς τρόπους ξενάγησης μέσα από τις ηλεκτρονικές θεματικές εκθέσεις στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, μιας και το θέμα των εορτασμών ήταν "Βιώσιμη Πολιτιστική Κληρονομιά". 

·        Το Σάββατο 30 Νοεμβρίου πραγματοποιήθηκε Εσπερίδα στο Πνευματικό Κέντρο Δήμου Ζακύνθου συμμετέχοντας στους εορτασμούς του «Έτους Ανδρέα Κάλβου», με  την ευκαιρία της συμπλήρωσης 150 χρόνων από τον θάνατό του (1792-1869).
Ο ιστορικός κ. Δημήτρης Αρβανιτάκης ανέπτυξε το θέμα «Ανδρέας Κάλβος. “Καθηγητής Γλωσσών και Μαθηματικών;”» και ο Α΄ Αντιπρόεδρος του Μουσείου κ. Διονύσης Σέρρας, φιλόλογος, μίλησε με θέμα «Ο Ανδρέας Κάλβος και τα έργα του». Το συναυλιακό μέρος της βραδιάς ανέλαβε η Χορωδία «Το Όνειρο του Παιδιού», η οποία απέδωσε μελοποιημένη ποίηση για τον Κάλβο. 

·        Στα πλαίσια του «Έτους Ανδρέα Κάλβου» οργανώθηκε Έκθεση βιβλίων και φωτογραφιών στη Βιβλιοθήκη του Μουσείου. 

     

·        Το Μουσείο με την ευκαιρία των Χριστουγέννων, οργάνωσε ειδικό αφιέρωμα στις ψηφιακές πλατφόρμες και τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, με θέμα: «Λεπτομέρειες Δωδεκαημέρου από το Μ.Σ.& Ε.Ζ.» Από 24-12-2019 έως 6-1-2020, πραγματοποιήθηκαν δημοσιεύσεις λεπτομερειών από αγιογραφίες της μόνιμης συλλογής του, που απεικονίζουν τις εορτές των Δωδεκαημέρου. 

·        Από 12 έως 31 Δεκεμβρίου λειτούργησε χριστουγεννιάτικη αγορά βιβλίου προς ενίσχυση των σκοπών του Μουσείου. 

·        Καθ΄ όλη τη διάρκεια της χρονιάς σε όλες τις ψηφιακές πλατφόρμες του Μουσείου γινόταν αναφορά στις σημαντικές ημέρες γέννησης και θανάτου των Επιφανών Ζακυνθινών, που σχετίζονταν με τις συλλογές του Μουσείου. Για παράδειγμα η γενέθλιος ημέρα του Εθνικού Ποιητή: 8 Απριλίου ,

η ημέρα θανάτου του Ούγου Φώσκολου: 10 Σεπτεμβρίου,

 η ημέρα θανάτου του Δημήτρη Λάγιου: 11 Απριλίου.

·        Επίσης γινόταν αναφορά στις σημαντικές επετείους, τοπικές και εθνικές. Για παράδειγμα η επέτειος των σεισμών: 12 Αυγούστου 1953,

 η επέτειος της Εξόδου του Μεσολογγίου: 11 Απριλίου 1826,

 η επέτειος της 28ης Οκτωβρίου , 

η επέτειος της μετακομιδής των οστών του Ανδρέα Κάλβου στη Ζάκυνθο: 5 Ιουνίου 1960 , 

                         

η επέτειος της Ένωσης της Επτανήσου με την Ελλάδα: 1864 ,

η επέτειος από τη Ναυμαχία της Ναυπάκτου: 7 Οκτωβρίου 1571.

·        Το Μουσείο προέβαλε το υλικό του κάθε αφιερωματική ημέρα και με κάθε ευκαιρία. Για παράδειγμα: την Ευρωπαϊκή Ημέρα Συντήρησης,

 την Ημέρα Εργαζομένων στα Μουσεία, 

την Ημέρα της Γυναίκας, 

              

την Ημέρα της Μητέρας ,

 την Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης,

 

 την Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου.

·        Tο Μουσείο μας, στη διάρκεια της σχολικής χρονιάς 2018-2019, ανέπτυξε έντονη εκπαιδευτική δράση και υποδέχτηκε: 21 Σχολεία, με 571 Μαθητές και 51 συνοδούς Εκπαιδευτικούς, από την Α΄/θμια Εκπ/δευση και 41 Σχολεία, με 1656 Μαθητές και 119 συνοδούς Εκπαιδευτικούς, από την Β΄/θμια Εκπ/δευση. 

·        Τη σχολική χρονιά που πέρασε πραγματοποιήθηκαν τρία νέα εκπαιδευτικά προγράμματα στο Μουσείο.
Το πρώτο είχε τίτλο: «Μικροί λαογράφοι στο Μουσείο». Σ΄ αυτό οι μαθητές πληροφορήθηκαν το έργο των Ζακυνθινών που συνέλεξαν, κατέγραψαν και πρόβαλαν το λαϊκό πολιτισμό, εντόπισαν αναφορές σε ποιητικά και λογοτεχνικά έργα που σχετίζονται με τα ήθη και τα έθιμα της Ζακύνθου και γνώρισαν την αξία μελέτης του λαϊκού πολιτισμού στις μέρες μας.

·        Το δεύτερο είχε τίτλο: «Υπό εξαφάνιση οικοσυστήματα στο Μουσείο». Σ΄ αυτό οι μαθητές εντόπισαν τα εξαφανισμένα ζωικά και φυτικά είδη, που παρουσιάζονται στα έπιπλα και στα πλαίσια των αγιογραφιών της Συλλογής Κολυβά.

·        Το τρίτο με τίτλο: «Ξαναδιαβάζοντας τις Μετα-βυζαντινές εικόνες», εστίασε στα σπάνια δείγματα επτανησιακής τέχνης της Συλλογής Κολυβά, ενώ οι μαθητές μυήθηκαν στις διαφορές τους από τις εικόνες της βυζαντινής τέχνης και γνώρισαν τους εικονογραφικούς κύκλους του επτανησιακού ναού. 

·        Το 2019 το Μουσείο εγκαινίασε τη δημιουργία δύο νέων ενοτήτων στη σελίδα του στο διαδίκτυο (http://www.zakynthos-museumsolomos.gr/). Η πρώτη είναι στην ενότητα “Μουσείο / Βιβλιοθήκη / Ψηφιακή Βιβλιοθήκη”, στην οποία θα παρουσιάζονται ψηφιακές εκδόσεις βιβλίων, περιοδικών, εγγράφων, μουσικού υλικού κ.ά., σε μια προσπάθεια διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς της Ζακύνθου και προσφοράς της μέσω του διαδικτύου, σε όλη την παγκόσμια κοινότητα. Τύχη αγαθή η πρώτη ανάρτηση με το ιστορικό ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΠΕΡΙΠΛΟΥΣ:  http://www.zakynthos-museumsolomos.gr/periplous.html , ευγενική παραχώρηση του εκδότη του κ. Διονύση Βίτσου. 

Η δεύτερη είναι στην ενότητα “Εκπαίδευση / Εκπαιδευτικές δραστηριότητες / Εισηγήσεις και ομιλίες από εκδηλώσεις του Μουσείου”,  στην οποία αναρτήθηκαν οι ομιλίες, που έχουν πραγματοποιηθεί στα αφιερώματα – εκδηλώσεις του Μουσείου τα τελευταία χρόνια. Έχουν ήδη αναρτηθεί οι εισηγήσεις των κ.κ. Δημήτρη Αρβανιτάκη, Γιάννη Δεμέτη, Ηλία Μακρή, Νίκου Κακολύρη, Θεοδόση Πυλαρινού,  Διονύση Σέρρα, Γιώργου Φιορεντίνου και Διονύση Φλεμοτόμου.

·          Το Μουσείο τα τελευταία χρόνια συνεχίζει την ψηφιοποίηση του μουσικού του αρχείου και τη διάθεση αυτού σε ερευνητές, μελετητές και μουσικά σύνολα. Πρόσφατα παρουσιάστηκε μετά από 140 χρόνια η όπερα «Μαρία Αντονιέττα» του Παύλου Καρρέρ από την ΦΙΛΑΡΜΟΝΙΑ ΟΡΧΗΣΤΡΑ ΑΘΗΝΩΝ σε μουσική διεύθυνση Βύρωνα Φιδετζή. 

Η προγραμματιζόμενη συναυλία των αχρονολόγητων πιανιστικών έργων του Παύλου Καρρέρ για το Σάββατο 18 Ιανουαρίου 2020 από τον πιανίστα κ. Διονύση Σεμιτέκολο στο Πνευματικό Κέντρο Ζακύνθου, δείχνει πως και τη νέα χρονιά το Μουσείο ξεκινά δυναμικά.

Ας ελπίσουμε πως το έργο του θα στηριχθεί από όλους: δημότες, φορείς, Πολιτεία. Ο λόγος του Εθνικού Ποιητή στην φετινή ευχετήρια κάρτα για τη γιορτή των ερωτευμένων (14 Φεβρουαρίου) : « … Κάθε φίλημα ψυχή μου/ όπου μόδινες γλυκά,/εξεφύτρωνε άλλο ρόδο /απ΄ την τριανταφυλλιά»,  μάς συγκινεί όλους και μάς κάνει να ελπίζουμε ότι και άλλα ρόδα θα ανθίσουν στον κήπο του Μουσείου του.

Στο χέρι μας άλλωστε είναι...

Το καλειδοσκόπιο των ματιών της Μαρίας Σμαράγδας Σκούρτα Για την έκθεση «Υποθετικές Ανακατασκευές Ιστορίας και Μνήμης» στο Μουσείο Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων (1 έως 14-7-2019).

«Η σημερινή πραγματικότητα αποτελεί προέκταση, σε διαφορετικό βαθμό, και άλλων εμπειριών πολύ παλαιότερων. Την τρέφουν οι περασμένοι αιώνες, την τρέφει όλη η ιστορική εξέλιξη που έχει ζήσει η ανθρωπότητα μέχρι σήμερα. Το γεγονός ότι το παρελθόν κατέχει τόσο σημαντική θέση μέσα στο παρόν, δεν πρέπει να μας φανεί παράλογο, μολονότι έχουμε όλοι την αυθόρμητη τάση να βλέπουμε τον κόσμο που μας περιβάλλει σα να διαρκούσε όσο η δική μας εξαιρετικά σύντομη ζωή».[1]

Πάμπολλες φορές έχουμε αναρωτηθεί «τι εικόνα αντίκρυζαν οι κάτοικοι της Ζακύνθου», εκείνη την τρομερή μέρα του Αυγούστου του 1953, όταν η γη δονούνταν συθέμελα από τις εσωτερικές της οδύνες και στη συνέχεια, όταν πετούσαν και στριφογύριζαν στον αέρα τ’ αποκαΐδια περίτεχνων υφασμάτων,  ξυλόγλυπτων τέμπλων, ασημένιων επενδύσεων εικόνων και ζωγραφισμένων μορφών Αγίων, πάνω σε μουσαμάδες, τοιχογραφίες και σελίδες χιλιάδων βιβλίων, που στροβιλίζονταν ψηλά και στη συνέχεια έπεφταν απαλά στο έδαφος, μεταμορφωμένα σε άλλη υλική μορφή, χωρίς βάρος και με ακαθόριστο σχήμα, αναγεννημένα μέσα από την ολική καταστροφή σε μια νέα διάσταση και προορισμένα να ζήσουν σε άλλο χωροχρόνο.

Την απάντηση στη βασανιστική ερώτηση την δίνει η θέαση των έργων της κ. Μαρίας Σμαράγδας Σκούρτα, με τίτλο: «Υποθετικές Ανακατασκευές Ιστορίας και Μνήμης», τα οποία εμπνεύστηκε από αγιογραφίες, ξυλόγλυπτα πλαίσια, μικρογραφημένα χειρόγραφα, άμφια και λεπτομέρειές τους, σε έργα της Επτανησιακής Σχολής, την εμπειρία των οποίων είχε μέσα από τις αναστηλωμένες μετασεισμικές εκκλησίες και τα Μουσεία της πόλης: Μουσείο Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων, Εκκλησιαστικό Μουσείο Ιεράς Μονής Αγίου Διονυσίου και Μουσείο Ζακύνθου.

Στα έργα αυτά, η κ. Σκούρτα, συνθέτει μέσα στην περιορισμένη δισδιάστατη φόρμα, ένα σύμπαν πολύχρωμο, πολυδιάστατο, πλούσιο σε προεκτάσεις πνευματικές, που αποζητά όχι μόνο τα μάτια , αλλά και το μυαλό μας, και μας ενισχύει την βεβαιότητα ότι όλος αυτός ο Επτανησιακός Πολιτισμός δεν χάθηκε. Μετασχηματισμένος σε νέα ύλη, αναδιατυπωμένος μέσα από την εικαστική γλώσσα, μεταμορφωμένος μέσα από το καλειδοσκόπιο των ματιών της, είναι εδώ και συνεχίζει να ζει, δίπλα μας και μέσα μας.

Μένει σ’ Εμάς η επιλογή, παίρνοντας ερεθίσματα από τα αριστουργήματα του Παρελθόντος να τον εντοπίσουμε, για να χτίσουμε το νέο Παρόν, με δυναμισμό και γνώση.

Η θέαση των έργων της κ. Σκούρτα στο Μουσείο Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων, κρίνεται απαραίτητη για να γίνει το έναυσμα, αλλά και η έμπνευσή μας.

---

[1] Fernand Braudel, Η Γραμματική των πολιτισμών, εκδ. Μ.Ι.Ε.Τ. 

Για την Έκθεση Ζωγραφικής των μαθητών της ΣΤ' Δημοτικού του 2ου Δημοτικού Σχολείου Ζακύνθου με τίτλο: «ΑΠΟ ΤΟ ΝΟΥ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ». Αυλή του Μ.Σ.&Ε.Ζ.- Δευτέρα 10 Ιουνίου, 7.00’ μ.μ.

«Πρέπει πρώτα με δύναμη να συλλάβει ο νους, κι έπειτα η καρδιά θερμά να αισθανθεί ό,τι ο νους εσυνέλαβε» [Στοχασμός του Ποιητή].

Αυτός ο Στοχασμός του Ποιητή αποτέλεσε το εφαλτήριο για να σχεδιαστεί η αποψινή «Έκθεση Ζωγραφικής» των μαθητών της «Στ’ Τάξης» του «2^ου Δημοτικού Σχολείου Ζακύνθου», απέναντι από τα εναπομείναντα κιγκλιδώματα από τις εκκλησίες της προσεισμικής πόλης, ως αποτέλεσμα της εκπαιδευτικής δράσης με θέμα τη ζωή και το έργο του Διονυσίου Σολωμού, που πραγματοποιήθηκε μέσα στη σχολική χρονιά, που διανύσαμε.

     Είναι γνωστό ότι, τα τελευταία χρόνια, το Μουσείο Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων έχει αναπτύξει έντονη δραστηριότητα στον τομέα των εκπαιδευτικών προγραμμάτων αναπτύσσοντας, παράλληλα με τη λειτουργία του ως εκθεσιακού χώρου, και εκπαιδευτικά προγράμματα, τα οποία απευθύνονται σε όλες τις εκπαιδευτικές κοινότητες του νησιού μας.

Εκτός από το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας, για το οποίο έχει σχεδιάσει ειδικά προγράμματα με στόχο την κατανόηση του έργου του Εθνικού μας Ποιητή, βασισμένα στα βιβλία της Γλώσσας της Α/θμιας και Β/θμιας Εκπαίδευσης, έχει δώσει ιδιαίτερη βαρύτητα στο μάθημα της Ιστορίας, των Εικαστικών, της Μουσικής, της Μελέτης Περιβάλλοντος, κ. ά,  αξιοποιώντας τις δυνατότητες, που η νέα τεχνολογία του παρέχει.

Απαραίτητη προϋπόθεση του σωστού διαλόγου που ένα μουσείο ανοίγει με την εκπαιδευτική κοινότητα, είναι να ξέρει  ο υπεύθυνος του μουσείου, τι γνωρίζουν οι μαθητές που το επισκέπτονται.

Τα διδακτικά εγχειρίδια που φιλοξενεί η εκπαιδευτική πλατφόρμα «Ψηφιακό Σχολείο» (http://ebooks.edu.gr/new/), τα οποία αναρτήθηκαν στο πλαίσιο του έργου «Ψηφιακή Εκπαιδευτική Πλατφόρμα, Διαδραστικά Βιβλία και Αποθετήριο Μαθησιακών Αντικειμένων», ένα έργο του Υπουργείου Παιδείας, που υλοποιήθηκε από το Ινστιτούτο Τεχνολογίας Υπολογιστών και εκδόσεων (ΙΤΥΕ)- «Διόφαντος», το διάστημα 2010-15, έδωσαν στον υπεύθυνο του Μουσείου, που σχεδιάζει τα εκπαιδευτικά προγράμματα, όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για το τι γνωρίζουν οι μαθητές, που επισκέπτονται το Μουσείο.

          Τα προγράμματα αυτά σχεδιάζονται σε τρεις φάσεις:

       Η πρώτη είναι η φάση της προετοιμασίας πριν από την επίσκεψη στο χώρο του Μουσείου. Σε αυτήν ο εκπαιδευτικός συνεργάζεται με τον υπεύθυνο του Μουσείου και χαράζονται οι άξονες πάνω στους οποίους θα κινηθεί το πρόγραμμα. Στη φάση αυτή ο εκπαιδευτικός παραλαμβάνει από το Μουσείο το εποπτικό υλικό, που θα βοηθήσει τους μαθητές να προετοιμάσουν την επικείμενη επίσκεψη. Το υλικό αυτό περιλαμβάνει πληροφορίες για τη ζωή του Ποιητή, ποιήματα, φωτογραφικό υλικό, μελοποιήσεις έργων από τα CD του «Σωματείου των Φίλων του Μουσείου» και από το διαδίκτυο, φύλλα εργασίας.

     Στη συνέχεια ακολουθεί η επίσκεψη στο Μουσείο, όπου γίνεται αναλυτική ξενάγηση, και λύνονται οι απορίες των μαθητών, που προέκυψαν από τη μελέτη του σταλθέντος υλικού. Κατά την επίσκεψη εντοπίζονται τα στοιχεία εκείνα που σχετίζονται με το μάθημα για το οποίο αναπτύσσεται η σχετική δράση.

Για παράδειγμα για τη δράση που σχετίστηκε με το μάθημα των Εικαστικών, δόθηκε ιδιαίτερη βαρύτητα στις προσωπογραφίες του Ποιητή από την εφηβική και την ενήλικη φάση της ζωής του, που εκτίθενται στο Μουσείο. Στο μάθημα της Μουσικής, δόθηκαν μελοποιημένα ποιήματα του Σολωμού, ενώ στα μαθήματα Ξένων Γλωσσών (Αγγλικών-Ιταλικών), δόθηκαν ποιήματα, αλλά και το βιογραφικό σημείωμα του Ποιητή, στις αντίστοιχες γλώσσες, κ. ά.

     Το πρόγραμμα ολοκληρώνεται μέσα στην τάξη, όπου κατ΄ αρχήν συζητιέται η εμπειρία από την επίσκεψη  στο Μουσείο. Εκεί τα παιδιά καλούνται να αποτυπώσουν τη μορφή του Ποιητή και να εκφράσουν τα συναισθήματα από την επίσκεψή τους στο χώρο και να συζητήσουν πάνω στις γνώσεις που αποκόμισαν για τη ζωή και το έργο του.

     Στη συγκεκριμένη δράση με την καθοδήγηση της εκπαιδευτικού – εικαστικού κ. Νικόλ Κάπαρη, υπεύθυνης για το μάθημα στο 2^ο Δημοτικό Σχολείο Ζακύνθου, οι μαθητές ξεκινώντας από την προσωπογραφία του Βαν Γκογκ, γνώρισαν το συγκεκριμένο  είδος  κοσμικής ζωγραφικής («τι είναι το πορτραίτο;») και το μελέτησαν, αφού πρώτα γνώρισαν τα επιμέρους συστατικά του. Ειδικότερα ασχολήθηκαν με το ελεύθερο σχέδιο, έκαναν ασκήσεις χρώματος, σύνθεσης και τόνων και τέλος επέλεξαν το υλικό (τέμπερες ή μολύβι), με το οποίο συνέθεσαν το δικό τους έργο με θέμα τον Διονύσιο Σολωμό (!).

     Όλα τα έργα των παιδιών χαρακτηρίζονται από πρωτοτυπία και μοναδικότητα.

       Η ευαισθησία με την οποία προσέγγισαν τη μορφή του Εθνικού μας Ποιητή απηχεί την αγάπη με την οποία περιέβαλλε όλη τη δράση η εκπαιδευτικός κ. Νικόλ Κάπαρη, η οποία ενθάρρυνε τα παιδιά να δουλέψουν με ελευθερία και συγχρόνως με γνώση και σεβασμό για το θέμα.

          Τη συγχαίρουμε γι΄ αυτό και θα θέλαμε να επισημάνουμε τη χαρά μας για την όλη συνεργασία μας μαζί της.

      Ευχαριστούμε θερμά το Διοικητικό Συμβούλιο της Λέσχης «Ο Ζάκυνθος» και ιδιαίτερα τον κ. Γιάννη Κοπανά για την παραχώρηση των ταμπλώ, που εκτίθενται τα έργα των παιδιών.

             Η γνώση της ιστορίας και κατ’ επέκταση του τόπου μέσα στον οποίο ζούμε, δημιουργούμε και δραστηριοποιούμαστε, έρχεται και μέσα στις αίθουσες των Μουσείων. 

       Με τη βοήθεια εμπνευσμένων εκπαιδευτικών τα Μουσεία τροφοδοτούν τη γενική παιδεία στην πιο κοινή της μορφή, αφού γνωρίζουμε καλά μόνο ό,τι αγαπάμε.

Για εμάς αυτό είναι το στοίχημα και η πρόκληση.