Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Βιβλιοπαρουσίαση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Βιβλιοπαρουσίαση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Δευτέρα 18 Νοεμβρίου 2024

Βιβλιοπαρουσίαση νέου πονήματος Γρηγόρη Ρουνμπάνη: «Τα νέα από την αποικία». Λέσχη “Ο ΖΑΚΥΝΘΟΣ”, Κυριακή 17-11-2024

 


          Κυρίες & Κύριοι,

Αγαπητοί Φίλοι,

          Ευρισκόμενη απόψε στην προνομιακή θέση του τρίτου ομιλητή, αισθάνομαι αρκετά χαλαρωμένη καθώς οι προηγούμενοι εκλεκτοί ομιλητές έχουν ήδη παρουσιάσει λεπτομερώς το αξιόλογο βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας, πράγμα που με κάνει περισσότερο ελεύθερη να ξεδιπλώσω τη δική μου προσέγγιση, χωρίς να φοβάμαι ότι θα φύγετε από την αποψινή παρουσίαση με λειψή την εικόνα του.

          Έτσι, αφού προ-δηλώσω τη χαρά μου που ξανασυναντιέμαι με ένα ακόμα βιβλίο του Γ.Ρ. μετά την Εταιρεία (εκδόσεις Ταξιδευτής, 2013), σπεύδω να αναφέρω ότι Τα νέα από την αποικία, μέσα στις 455 σελίδες τους και στα 13 κεφάλαια, συμπυκνώνουν με λόγο εναργή, παλλόμενο κι ελκυστικό, τα σημαντικότερα γεγονότα της νεότερης ελληνικής ιστορίας τους τελευταίους δύο αιώνες.

          Μη απεκδυόμενος την επαγγελματική του ταυτότητα ο παλαίμαχος δημοσιογράφος, μας φέρνει τι άλλο; ΤΑ ΝΕΑ. Και μάλιστα με ένα λόγο χειμαρρώδη, υπεύθυνο, με θέση και άποψη για τα ιστορικά γεγονότα και τα πολιτικά τεκταινόμενα.

Καλός γνώστης της συμπυκνωμένης γραφής, αποφεύγει τις περιττολογίες και σαν να γράφει είδηση για την εφημερίδα, αναλαμβάνει να μας ταξιδέψει στο χρόνο, με οδηγούς, από τη μια πλευρά την βιβλιογραφική εντρύφηση σε έγκυρες, επιστημονικές εκδόσεις και πηγές και από την άλλη, όταν πρόκειται για τα πιο πρόσφατα γεγονότα, την προσωπική του εμπειρία και επαφή, με πρόσωπα και καταστάσεις.

Για τo πρώτo, φτάνει να ρίξουμε μια ματιά στις παραπομπές, που βρίσκονται στο τέλος του βιβλίου για να καταλάβουμε την ολιστική έρευνα που έχει κάνει, ενώ για το δεύτερο, είναι υπεύθυνος για το σαράκι της ζήλειας που αισθανόμαστε, όταν πληροφορούμαστε για όλα αυτά τα πρόσωπα που γνώρισε και τα γεγονότα που βίωσε από κοντά.

Κι αν δεν ήταν ο Γρηγόρης που ξέρουμε και τον βλέπουμε το πρωί του Σαββάτου στη λαϊκή, θα λέγαμε το δίχως άλλο, πως πρόκειται για έναν βαθύ ανατόμο της νεότερης πολιτικής ιστορίας του τόπου, που πίνει τον καφέ του κάθε πρωί στον Εθνικό Κήπο, ατενίζοντας την προτομή του εθνικού μας Ποιητή, συνομιλώντας μαζί του.

Γιατί το βιβλίο που παρουσιάζουμε απόψε έχει αρετές.

Αρετή 1η: Είναι γραμμένο με γεγονοτολογική ακολουθία από την εποχή του Καποδίστρια έως σήμερα, χωρίς ιστορικά κενά, επιλέγοντας χειρουργικά το σημαντικό, διακρίνοντας το από το ασαφές, το συγκαλυμμένο, με παρρησία και ελευθεροστομία. Ακόμη και τα γεγονότα που πλήγωσαν ανεπανόρθωτα την ελληνική ψυχή, είναι εδώ, δοσμένα στον αναγνώστη, για να θυμηθεί, να προβληματιστεί, να σκεφτεί.

Αρετή 2η: Είναι γραμμένο διαπιστωτικά, με στόχο την καταγραφική παρουσίαση των γεγονότων χωρίς να ζητάει από τον αναγνώστη να απεκδυθεί τα πολιτικά του πιστεύω. Ο βασικός καμβάς όμως είναι το επίγραμμα του Δ. Σολωμού: «Δυστυχισμένε μου λαέ καλέ και αγαπημένε. Πάντα ευκολόπιστε και πάντα προδομένε».

Αρετή 3η: Είναι γραμμένο σε γλώσσα απλή, χωρίς βερμπαλισμούς και ρητορείες και σε ωραία ελληνικά. Αν μου επιτρέπετε, λάτρεψα τη χρήση του ξεχασμένου υπερβατού σχήματος, το οποίο αποδεικνύει την καλλιτεχνική του τάση να κεντάει τις λέξεις πάνω στον καμβά της φράσης, χωρίς να ξεχειλώνουν οι προτάσεις του, αλλά με δύναμη, αυτοτέλεια και περιεκτικότητα.

Αρετή 4η: Είναι γραμμένο σε ύφος λιτό, πυκνό, αλλά ζωντανό και οικείο. Το κείμενο κερδίζει πολύ με την παράθεση διαλόγων, πρωτοπρόσωπης αφήγησης, αλλά και προσωπικών βιωμάτων, με γλυκόπικρο χιούμορ. Το τελευταίο το διαπιστώνουμε κυρίως στους τίτλους των κεφαλαίων και των υποκεφαλαίων, τα οποία, αν και επεξεργάζονται ένα τόσο μεγάλο ιστορικά χρονικό διάστημα, είναι ευσύνοπτα και καθόλου κουραστικά. Έτσι, όταν τελειώνει το ένα, θέλουμε να περάσουμε, να «ρουφήξουμε», θα έλεγα, αμέσως, στο επόμενο.

Αρετή 5η: Είναι γραμμένο για να διαβάζεται, αλλά είναι γραμμένο και για να αναγιγνώσκεται. Δοκιμάστε να το διαβάσετε δυνατά. Δοκιμάστε να το διαβάσετε σε κάποιον άλλον. (Τι ωραία που περάσαμε, Τάκη!).Τι θα κερδίσετε; Πέραν της απόλαυσης της ακρόασης μιας γλώσσας μεστής νοημάτων, θα κερδίσετε τον διάλογο που θα ξεκινήσετε με τον συνακροατή σας. Αυτός θα σας δώσει την ευκαιρία να προβληματιστείτε, να αποφορτιστείτε από τα όσα πληροφορείστε για τις διαχρονικές περιπέτειες της πατρίδας μας και πιθανά να προβείτε σε δυνητικές αποφάσεις στις επόμενες εκλογές.

Αρετή 6η: Είναι γραμμένο με στόχο να πληροφορήσει, να ενημερώσει, να νουθετήσει, χωρίς διδακτισμό και τιμωρητική διάθεση. Γιατί είναι μεν διδακτική η επανάληψη των λαθών (πάλι εδώ ο Σολωμός, θα πούμε ότι τα έγραψε όλα.

Στροφές 10 & 11, από τον Ύμνο εις την ελευθερία:

Μοναχή το δρόμο επήρες

και ξανάρθες μοναχή.

Δεν είν΄εύκολες οι θύρες,

 

αν η χρεία τες κουρταλεί.

 

 

Άλλος σού έκλαψε εις τα στήθια,

αλλ’ ανάσασιν καμιά·

άλλος σού έταξε βοήθεια

και σε γέλασε φρικτά.

Αλλά είναι διδακτική τόσο όσο να ενεργοποιεί τη σκέψη του αναγνώστη όχι για να αποδώσει ευθύνες. Είναι δε τόσο εύστοχη η επιμελής καταγραφή των ποσοστών των Κομμάτων στις διάφορες εκλογικές αναμετρήσεις, που από μόνη της παρουσιάζει ανάγλυφα τις μετακινήσεις της εκλογικής δύναμης, τους νεοπρόβλητους κομματικούς σχηματισμούς, τις αίωλες, ευκαιριακές συνεργασίες, καθώς επίσης και τις σταθερές εκείνες που διαχρονικά βρίσκονται στο πλευρό του λαού και της εργατικής τάξης.

Αρετή 7η: Είναι γραμμένο με κέφι, διάθεση και αγάπη, ένα βιβλίο που άνθισε μέσα στον κύκλο των ανθρώπων, που με ζεστασιά τον περιβάλλουν και πίστεψαν στο εγχείρημά του, τα ονόματα των οποίων θα διαβάσετε στον επίλογο του βιβλίου. Ξεχωρίζω μόνο το όνομα της Λίλας, καθώς δεν θεωρώ καθόλου κοινότυπο να αναφέρω, πως πίσω από όλες μας τις δραστηριότητες, ο σύντροφός μας στηρίζει, ενεργοποιεί και εμπνέει.

Σκέφτομαι ότι εδώ ταιριάζει πολύ, αυτό που είχα συμπεριλάβει στην παρουσίαση της Εταιρείας, το Μάρτιο του 2013, με συμπαρουσιαστές τον τότε βουλευτή Ζακύνθου Σταύρο Κοντονή και τον φιλόλογο και αγαπητό φίλο, Βασίλη Πρασσά. Διάβασα τότε από το κεφάλαιο 8 του βιβλίου, με τον τίτλο: «Ο Τζίτζικας»:

«Το θέμα είναι ν’ αφήσεις το σπόρο σου εκεί που θ’ αγαπήσεις. Εκεί που στη θέση της δικιάς σου φωνής θα γεννηθεί μια συναυλία ολόκληρη, μια συναυλία που θα δώσει έμπνευση για νέα ζωή. Κι αυτή να γίνει τροφή για ακόμα πιο όμορφη ζωή και πάει λέγοντας. Αυτός είναι ο προορισμός του ανθρώπου. Να κάνει ακόμα πιο όμορφη την ψυχή και τη ζωή του».

Η 7η λοιπόν αρετή του βιβλίου έγκειται ακριβώς στο σπόρο που αφήνει το βιβλίο που παρουσιάζεται απόψε. Ένα βιβλίο καρπός γνώσης, εμπειρίας, μελέτης, πείσματος και θάρρους,

Αρετή 8η , και τελευταία: Είναι ένα βιβλίο επίκαιρο.

Διαβάζουμε στο υποκεφάλαιο με τίτλο: «Η ώρα 3 π.μ. 17/11.», του κεφαλαίου Θ':

 «...Ήταν από τις στιγμές εκείνες που η Ιστορία αφήνει τα κιτάπια της παράμερα, σηκώνεται από τη θέση της, λύνει τα μαλλιά της, ανοίγει το πουκάμισο να γεμίσουν τα στήθη της από τον αέρα της ελευθερίας, πιάνει απ’ το χέρι τους ανθρώπους που βρίσκονται στους δρόμους και τραβάει μπροστά, στο μέτωπο της μέθης και της θυσίας....».

Σήμερα, 17 Νοέμβρη, επέτειος του Πολυτεχνείου, μία επέτειος που ακόμα λοιδωρείται, καθώς έχουμε περάσει στη φάση του αναθεωρισμού στα πάντα, μία στάση που απορρέει από την ωρίμανση του αστικού κράτους, το οποίο δεν σέβεται τίποτα και δεν έχει να δώσει τίποτα στην εργατική τάξη, η οποία μοχθεί στα ξενοδοχεία, στα εργοστάσια, στα σχολεία, στα νοσοκομεία μας,  σήμερα που τα παιδιά μας πρέπει από την αρχή να τα διδαχτούν όλα, σήμερα που Πολίτες Κέιν, ξεπηδάνε σε κάθε γωνιά του πλανήτη, άλλοτε με μέσα όπως το twitter ή τα tesla τους, το βιβλίο του Γ.Ρ. είναι μία εξαιρετική περίπτωση συμπυκνωμένης ιστορικής ένεσης, η οποία αφυπνίζει, ενεργοποιεί και ποιος ξέρει, ικανή να φέρει την ανατροπή.

 


Δευτέρα 23 Σεπτεμβρίου 2024

Για την παρουσίαση του βιβλίου του Ραϋμόνδου Αλβανού: «Ο ελληνικός εμφύλιος. Μνήμες σε πόλεμο και σύγχρονες πολιτικές ταυτότητες, εκδόσεις Επίκεντρο». Δημοτικό Θέατρο Ζακύνθου, Σάββατο 21-9-2024

 


Φίλες & Φίλοι,

Για τα Μέλη της Λέσχης μας, η φιλαναγνωσία είναι συνυφασμένη με τις καθημερινές μας συνήθειες, είναι τρόπος ζωής, αδιάκοπη ανακάλυψη νέων συγγραφέων, μυσταγωγικό ξαναδιάβασμα κλασικών και αγαπημένων γραφίδων, περιπέτεια γοητευτική που δεν χάνει την ευκαιρία να μοιραστεί την εμπειρία της με τους άλλους.

Είτε πρόκειται για λογοτεχνία, είτε πρόκειται για ποίηση, για δοκίμιο, για αυτοβιογραφίες, για ημερολόγια, όλες οι προτάσεις που τίθενται στη μηνιαία μας συνάντηση γίνονται δεκτές με ενθουσιασμό, με αποτέλεσμα να έχει χτιστεί ανάμεσά μας μια στενή σχέση αμοιβαίας εμπιστοσύνης, που με τα χρόνια έχει εξελιχθεί σε ειλικρινή φιλία.

Ευτυχώς δεν έχουμε ακόμα πέσει στο παράπτωμα της στείρας τοπικιστικής παραγωγής ούτε στην λαγνεία της Κίρκης των λιστών με  τα ευπώλητα βιβλία των Κυριακάτικων εφημερίδων.

Συνήθως κάποιο μέλος προτείνει ένα βιβλίο που διάβασε και το έχει βρει ενδιαφέρον και από εκεί ξεκινάει η συζήτηση και το ταξίδι για την επόμενη βιβλιοαναγνωστική επιλογή.

Το βιβλίο που παρουσιάζεται απόψε με τίτλο: «Ο ελληνικός εμφύλιος. Μνήμες σε πόλεμο και σύγχρονες πολιτικές ταυτότητες, εκδόσεις Επίκεντρο», ήρθε σαν πρόταση δύο μελών μας, τα οποία «τράκαραν» με το συγγραφέα στο μεταπτυχιακό τμήμα του Ελληνικού Ανοιχτού Πανεπιστημίου με αντικείμενο  «Δημόσια Ιστορία».

Οι περισσότεροι όμως τον έχετε γνωρίσει σαν τον αυτουργό του θέματος που «έπεσε» στο μάθημα της Γλώσσας στις πανελλαδικές εξετάσεις, τον Ιούνιο του 2022 και μάλιστα μέσα από το παρουσιαζόμενο βιβλίο.

Τι είναι όμως η Δημόσια Ιστορία;

Στις μέρες μας, συχνά, τα όρια ανάμεσα στη δημόσια και την ακαδημαϊκή Ιστορία είναι δυσδιάκριτα, καθώς, τόσο η χρήση της Ιστορίας από πολιτικούς, δημοσιογράφους και ιστορικούς είναι ευρέως διαδεδομένη, όσο και τα νέα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ευνοούν τις πολλαπλές ωσμώσεις ανάμεσα στις δύο.[1]

Ενώ λοιπόν το ακαδημαϊκό κομμάτι της ιστορικής κουλτούρας περιλαμβάνει την έρευνα και τη διδασκαλία μέσα στις ακαδημαϊκές αίθουσες, η δημόσια ιστορία αναφέρεται στη συνδρομή των ιστορικών και της ιστορικής μεθόδου έξω από τα όρια της ακαδημαϊκής κοινότητας[2].

Γι’ αυτό, δημόσια Ιστορία δεν είναι μόνο οι πολλαπλοί τρόποι με τους οποίους το παρελθόν αξιοποιείται ή αποτυπώνεται στον δημόσιο χώρο, αλλά επίσης η συστηματική μελέτη ενός φαινομένου, με δικές του ερευνητικές προτεραιότητες και δικές του εξειδικευμένες μεθοδολογικές πρακτικές[3].

Αυτές τις πρακτικές αναπτύσσει, ξετυλίγει και καταθέτει ο Ραϋμόνδος Αλβανός στο ανά χείρας βιβλίο και μάλιστα με έναν τρόπο απλό, συναρπαστικό που διαβάζεται τόσο από την ακαδημαϊκή κοινότητα όσο και από τη δική μας μικρή Λέσχη, που το αγκάλιασε από την πρώτη στιγμή.

Ο συγγραφέας του σαν δημόσιος ιστορικός αναγνωρίζει ότι το παρελθόν και η ιστορία δεν είναι συνώνυμα: η  κάθε είδους ιστορία, κατασκευάζεται[4].

Τα γεγονότα όμως δεν κάνουν την ιστορία. Ο ιστορικός κάνει τα γεγονότα. Αυτός, με την επιλογή, παίρνει από το παρελθόν ό,τι φαίνεται ότι τον ενδιαφέρει περισσότερο.

Απόψε θα τον ακούσουμε να μας αναπτύσσει το καυτό θέμα της δικής του αφήγησης για μία από τις πιο τραυματικές στιγμές της νεότερης ιστορίας.

Κυρίως όμως θα του ζητήσουμε να μας ερμηνεύσει με το δικό του τρόπο το οργουελικό «Όποιος ελέγχει το παρελθόν, ελέγχει το μέλλον. Όποιος ελέγχει το παρόν, ελέγχει το παρελθόν».

Σας ευχαριστώ!

 



[1]Χάρης Αθανασιάδης, Τα αποσυρθέντα βιβλία. Έθνος και σχολική ιστορία  
στην Ελλάδα, 1858-2008
, Αλεξάνδρεια, Αθήνα, 2015, σελ. 25

[2] Χάρης Αθανασιάδης, όπ., σελ. 16

[3] Χάρης Αθανασιάδης, όπ., σελ. 32

[4] Hilda Kean, “Introduction” στο H. Kean, P. Martin (επιμ.), The Public  
History Reader
, Routledge, Νέα Υόρκη και 'Αμπιγκτον, 2013, σελ.  xiv

Δευτέρα 27 Ιανουαρίου 2020

"Τρεις νέες ποιητικές συλλογές στο κατώφλι του Νέου Χρόνου."

Πώς μία χρονιά ξεκινάει ελπιδοφόρα;
Μα όταν ξεχειλίζει από τη συμπύκνωση της ανθρώπινης σκέψης και των αισθήσεων.
Όταν παντρεύει γόνιμα το παλιό με το καινούργιο.
Όταν καταργεί χωρικά σύνορα και τοπικιστικές προσεγγίσεις.
Όταν το νέο προβάλλει φωτεινό κι αντλεί από το έμπειρο παρόν.
Και για να γίνω πιο συγκεκριμένη: η χρονιά ξεκινάει ελπιδοφόρα όταν λαβαίνουμε τρεις νέες ποιητικές συλλογές μέσα σε διάστημα μιας εβδομάδας.
Την πρώτη, από μια νέα ποιήτρια, την πτυχιούχο του Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης του Παν/μίου Πατρών, Άννα Πατρινού, και τις άλλες δύο από το βαρύ πυροβολικό των σύγχρονων Ποιητών μας:  τον Γενικό Αχιερατικό Επίτροπο της Ι. Μητροπόλεως Ζακύνθου π. Παναγιώτη Καποδίστρια και το Φιλόλογο Διονύση Σέρρα.
Η σύμπτωση της χρονικής στιγμής στην έκδοσή τους και η ποιότητα των τριών γραφών, στήνουν ανάχωμα στην πνευματική ένδεια της καθημερινότητας και μάς παρηγορούν για τη φτήνια της πολιτικής και για την τουριστική εκπόρνευση του όμορφου νησιού μας.
Η πολύ νέα Άννα Πατρινού, με την πρώτη της ποιητική συλλογή “Θα φυτρώσει το φως”, έκδοση του Κέντρου Ευρωπαϊκών Εκδόσεων “Χάρη Πάτση”, έρχεται να καταθέσει σε ελεύθερο στίχο, την ποιητική της αναζήτηση, με λόγο ανοιχτό, εικονοποιητικό, γεμάτο λυρισμό και με πλούσιο λεξιλόγιο. Ένα τρυφερό κι ευαίσθητο παιδί, που  έχει μεγάλες δυνατότητες να αναπτύξει την ποιητική του διάθεση και που τολμά να εκθέσει τον εαυτό του μέσα από το λόγο.
Ο π. Παναγιώτης Καποδίστριας με το ώριμο "Λευκότερος καίγεσαι", μία έκδοση του Κέντρου Λόγου ΑΛΗΘΩΣ, κοινωνεί στο Φως, που η Άννα έχει ξεκινήσει ν' αναζητά, και μέσα από τη δική του ολόφωτη διαδρομή, σπέρνει στο ποιητικό στερέωμα "μικρά διαμαντάκια γλωσσικής ουτοπίας", αφού στα δικά του ποιήματα ο Τόπος ο Υπόγειος, ο Επίγειος και ο Υπέργειος επικοινωνούν, συλλειτουργούν και συνθέτουν μελωδικά άσματα πολυτονικής έμπνευσης.
Ο Διονύσης Σέρρας με τον "Άκλειστο κύκλο -Ταξιδιωτικά Ποιήματα (2007-2012)", εκδόσεις Κουκκίδα, σε επιμέλεια Θεοδόση Πυλαρινού, καταγράφει τις ταξιδιωτικές του εμπειρίες σε στακάτους στίχους, χαρτογραφεί τις εντυπώσεις που προκαλούν οι αισθήσεις όταν αντικρύζουν νέους τόπους και ρυθμολογεί απέριττα τις εικόνες που βλέπει με την εσωτερική και εξωτερική του θέαση για τον περιβάλλοντα κόσμο. 
Και οι τρεις ποιητικές συλλογές, τόσο οι συνθέσεις των ωρίμων Ποιητών μας, με το ειδικό βάρος που φέρουν, όσο και το ελπιδοφόρο ξεκίνημα της νεαρής Ζακυνθινής, υψώνουν ανάχωμα σε όλα τα "δήθεν" πολιτιστικά υποπροϊόντα, που υποχρεούμαστε ν' ανεχόμαστε καθημερινά, που συνθλίβουν σιγά σιγά τις αντιστάσεις μας και δυστυχώς παρασέρνουν τους ήχους, τις εικόνες και τελικά το λόγο μας.
Στο κατώφλι του Νέου Χρόνου, επιβάλλεται να τις αναζητήσετε.  Το μόνο σίγουρο πως δεν θα χάσετε το χρόνο σας διαβάζοντάς τες...

Κυριακή 10 Νοεμβρίου 2019

Παρουσίαση ποιητικής συλλογής Θωμάγγελου Πρασσά: « Το δωμάτιο με τις μέλισσες» , Πνευματικό Κέντρο Ζακύνθου, Κυριακή 10-11-2019



Αγαπητοί Φίλοι,
Ένα από τα πιο δημοφιλή έργα του τιμημένου με Νόμπελ Λογοτεχίας το 1934 Σικελού θεατρικού συγγραφέα Λουίτζι Πιραντέλλο (1867-1936) , που θέτει με πολύ έξυπνο τρόπο το ζήτημα της σχετικότητας της "αλήθειας", είναι το «Έτσι είναι (αν έτσι νομίζετε)».
Στο έργο αυτό, που παίχτηκε για πρώτη φορά το 1917, η δράση τοποθετείται σε ένα κλειστοφοβικό περιβάλλον, με τους ήρωες να προσπαθούν να αποδείξουν- ο καθένας για τον εαυτό του - την αλήθεια των αντιφατικών ιστοριών τους, προκειμένου να ικανοποιήσουν τη νοσηρή περιέργεια και την χωρίς όρια αδιακρισία της κοινής γνώμης για οτιδήποτε ξεφεύγει από τα καθιερωμένα. 
Στην δραματουργία του Πιραντέλλο δεν υπάρχει απόλυτη αλήθεια, παρά μόνο ένα παιχνίδι ρόλων και «η ανάγκη να εξαπατούμε αδιάκοπα τον εαυτό μας δημιουργώντας μία πραγματικότητα- μία για τον καθένα και ποτέ την ίδια για όλους-, που αποδεικνύεται κάθε τόσο μάταιη και φανταστική», όπως γράφει ο ίδιος ο συγγραφέας.  
Αυτές οι σκέψεις με κυρίεψαν όταν ήρθε στα χέρια μου το βιβλίο του Θωμάγγελου.
Και εξηγούμαι:
«Το δωμάτιο με τις μέλισσες» είναι μια περίπλοκη, ιδιοφυής, εξομολογητική, ποιητική διατύπωση και συνάμα ένας σκληρός, σαρωτικός, αλλά και γεμάτος οίκτο προβληματισμός, γύρω από τα μεγάλα θέματα που βασανίζουν τον Άνθρωπο.
Ο Θεός, η Ζωή, ο Χρόνος, το Τυχαίο, η Μοίρα, το Μέλλον, η Ψυχή, αλλά και ο Πόλεμος, ο Φόβος, το Χρήμα είναι θέματα που συναντάμε στην ποιητική του εκφορά, η οποία με ώριμο και μεστό λόγο, χτίζει το δικό του ποιητικό σύμπαν.
Με ύφος στοχαστικό, διδακτικό και καταγγελτικό  προβληματίζεται για την Ζωή, κυρίως για το πώς την σκορπάμε και μέσα από οικεία μοτίβα, όπως «η μαύρη πέτρα», μάς τοποθετεί εμπρός των ευθυνών μας.
Με σοφία που ξεφεύγει από αυτά που περιμένουμε να προβληματίζουν ένα δωδεκάχρονο παιδί, μάς θέτει μπροστά στον θάνατο, ο οποίος υπαινικτικά υφέρπει σε κάθε μας επιλογή.
Κάποιος θα διέβλεπε έναν έντονο πεσιμισμό στις ποιητικές συνθέσεις του. Αυτό όμως που τελικά αποκαλύπτεται είναι η ωριμότητα των αποφάσεών μας, που αποτελεί και το αληθινό κίνητρο για ό,τι κάνουμε, ακόμα και των δικών του πράξεων.    
Γιατί όπως και στο έργο του Πιραντέλλο, «αφού δεν υπάρχει Αλήθεια, μήπως αυτή είναι η μόνη Αλήθεια;», έτσι και στο βιβλίο του Θωμάγγελου, η αποδόμηση του κόσμου του γεννά την Ιδέα.
Και σ’ αυτή του την παραδοχή η ενασχόληση με την ποιητική σύνθεση προκύπτει κάπως σαν παιχνίδι.
 Ζούμε άλλωστε σε καιρούς που το παιχνίδι αποτελεί πολυτέλεια για πολλά παιδιά. Είναι τα παιδιά-απειλή για τον ανεπτυγμένο κόσμο μας, που αναγκάζονται να φύγουν από τις πατρίδες τους και συχνά τα σωματάκια τους ξεβράζονται σε αφιλόξενες παραλίες …
Γιατί λοιπόν να μην παραδεχτούμε ότι ο Θωμάγγελος, ευαισθητοποιημένος από αυτές τις εικόνες, κάνει παιχνίδι αυτό που γνωρίζει καλύτερα, δηλαδή τις λέξεις;
Τύχη αγαθή οι πρώτοι του δάσκαλοι που τον μύησαν στους  Ποιητές μας, στο λόγο τους, στο ρυθμό και στο ύφος τους.
Αλλά μεγαλύτερη τύχη οι γονείς-εκπαιδευτικοί, που αφουγκράστηκαν, άκουσαν, κατέγραψαν και προσέφεραν σε όλους εμάς αυτό το βιβλίο.
 Τελειώνοντας θα ήθελα να ευχηθώ όσοι το πάρουν στα χέρια τους να σταθούν στο περιεχόμενό του και όχι στην ηλικία του δημιουργού του.
Άλλωστε όπως είπε ο Πιραντέλλο: «Σου παρουσιάζομαι με μια μορφή που είναι κατάλληλη για τη σχέση που θέλω να έχω μαζί σου», αφού «Έτσι είναι (αν έτσι νομίζετε)».


Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου 2019

«Το ΚΙΤΡΙΝΟ ΥΠΟΒΡΥΧΙΟ της Σεμίνας αναδύεται στη Ζάκυνθο», Κόκκινος Βράχος, 28-9-2019.


Αγαπητοί Φίλοι,

Σαν άνθρωπος που λατρεύω τα βιβλία και που μέσα στη δίνη της μέρας πάντα θα βρω λίγο χρόνο να αποτραβηχτώ, για να βυθιστώ στις σελίδες κάποιας φανταστικής ή πραγματικής ιστορίας, θα σας εκμυστηρευτώ ότι το βιβλίο της Σεμίνας ανήκει στη σφαίρα εκείνων των αναγνωσμάτων, που μόνο αποτραβηγμένος στην ζεστή σου γωνιά δεν σου επιτρέπει να μείνεις.
Αντίθετα σε αναστατώνει και σε λίγο βρίσκεσαι να ψάχνεις αρειμανίως στο κινητό σου τραγούδια και πρόσωπα, να αναπολείς θεατρικές παραστάσεις και τηλεοπτικές εκπομπές, να ξεφυλλίζεις αγαπημένα βιβλία και ξεχασμένα περιοδικά και να δακρύζεις μπροστά από φωτογραφίες φίλων που έχουν χαθεί, παιδιών/μαθητών που δεν σε έχουν πάρει για μέρες/βδομάδες τηλέφωνο και πόλεων που σε σημάδεψαν ανεπανόρθωτα και νομίζεις πως έκλεισες όλους τους λογαριασμούς σου μαζί τους.
Το πιο παράξενο που μου συνέβη: σε μια αναφορά της Σεμίνας για την παιδική φίλη-συμμαθήτρια, ένα «πολύτιμο πλάσμα στον πλανήτη», όπως γράφει, που μαζί της μοιράστηκε τόσες και τόσες αλληλέγγυες στιγμές, έπιασα τον εαυτό μου να κάνει αναζήτηση στο facebook, το όνομα μίας παλιάς, από 40ετίας και βάλε, χαμένης, πλην όμως επιστήθιας, παιδικής φίλης. Το γεγονός ότι ο παγκόσμιος ιστός μου έφερε το ξεχασμένο από δεκαετίες μουτράκι της, μεγαλωμένο πια όσο το δικό μου, το ίδιο ωστόσο γλυκό και αυθάδικο, όπως το θυμόμουν, και να ξαναζήσω στιγμές από τα αθώα παιδικά μας παιχνίδια, το χρεώνω αποκλειστικά στη Σεμίνα.
Γιατί αυτό ακριβώς μου προκάλεσε η ανάγνωση του βιβλίου: μια βουτιά στις αναμνήσεις μου, μία βουτιά ψυχαναλυτική και συγχρόνως καθαρτήρια, μία βουτιά στον εαυτό μου μέσα από το πρίσμα της ένταξής σε ένα πολιτιστικοκοινωνικό και πολιτικό γίγνεσθαι, στο οποίο πλήθος πρόσωπα έπαιξαν το ρόλο τους σ’ αυτό που είμαι εγώ σήμερα…
Οι διηγήσεις της Σεμίνας λοιπόν σπάνε τη συνήθη γραμμή του χρόνου: παρελθόν – παρόν – μέλλον, κι ακολουθούν, όχι εδώ το «χαμένο χρόνο» του λατρεμένου Προυστ, αλλά τον «ξανακερδισμένο», μέσα από ερωτικές απορρίψεις, επιτυχημένες  φιλίες , αγάπες, σχέσεις ζωής.
Μη μου ζητήσετε, αγαπητοί Φίλοι, να σας αναφέρω αναλυτικά, ονόματα, γεγονότα και καταστάσεις που περιγράφει.
Αυτό αντιβαίνει τη δική σας έλκυση ανάγνωσης του βιβλίου της.
Ο ρόλος μου την αποψινή βραδιά περιορίζεται στην κατάθεση της δικής μου ανάγνωσης, ανταποκρινόμενη στην πρόσκληση του «Γέρανου» και των «Βιβλιοπωλείων Μυλωνάς».
Και μέσα από αυτή σπεύδω να σας γνωρίσω ότι δύο άξονες επενδύουν τις ιστορίες του βιβλίου της: ο ένας είναι ο άξονας ο αυτοβιογραφικός, της προσωπικής ζωής, μέσα από την κατάθεση ψυχής που κάνει για την στενή της οικογένεια (μητέρα: Μάγδα, πατέρας: Τάσος, παιδιά: Κίρκη, Νικόλας) και ο άλλος, ο άξονας της επαγγελματικής. Ο τελευταίος, παρουσιάζει τα μυθικά πρόσωπα που έντυσαν διαχρονικά τις συνεντεύξεις της, αλλά κι εκείνα τα πρόσωπα με τα οποία συνομιλεί σε όλη τη διάρκεια της ζωής της, μυστικά και αθόρυβα, καταστρατηγώντας χρονικές συνέχειες, ταραγμένους αιώνες και εποχές, πεπερασμένες συμβάσεις και χωρικές απαγορεύσεις.
Και όλα αυτά, μέσα από μια έντονη διάθεση ψυχαναλυτικής  στάσης, που κριτικάρει τις επιλογές της και δεν διστάζει να ξεγυμνωθεί μέσα από τις λέξεις, αποκαλύπτοντας στον αναγνώστη τις πιο κρυφές της σκέψεις, ψέγοντας τον εαυτό της για τα λάθη του, καταθέτοντας έτσι μία εξομολόγηση ζωής και δίνοντας άφεση ακόμα και σε ανθρώπους που την πλήγωσαν ανεπανόρθωτα.
Κι ενώ καταγράφει το σύμπαν μυθικών για εμάς προσώπων, τα οποία  μέσα από την παντοδυναμία του μέσου που υπηρετούσε (ΤV), την έκαναν τμήμα ενός αμφιλεγόμενου σταρ σύστεμ, στο οποίο τελικά στέκεται κριτικά, απομυθοποιώντας το και αναγνωρίζοντας τη μεγάλη του ευθύνη σ΄ αυτό που βιώνουμε εμείς σήμερα, μέσα από τις σελίδες του βιβλίου της, αποκαλύπτεται το απλό κοριτσάκι, που πάλεψε με πάθος για το όνειρό του, και παραμένει έτσι, ακόμα και σήμερα, με την ίδια απλότητα και άγχος για το κάθε τι που καταπιάνεται.
Θα σταθώ μόνο σε δύο ονόματα που έχουν σχέση με το νησί μας: Χρήστος Νέγκας –Άγγελος Πυριόχος. Τα υπόλοιπα βρείτε τα μόνοι σας.
Επίσης βρείτε μου αυτό το «πήγε κιόλας 04:20», που γυρίζει και ξαναγυρίζει, σε τόσα διαφορετικά κεφάλαια του βιβλίου. Εκτός και αν θέλει η ίδια να μας εξηγήσει.
Πριν σας απελευθερώσω από την εκούσια ή ακούσια ακρόαση των λεγομένων μου, θα ήθελα να σταθώ σε δύο ακόμα στοιχεία του βιβλίου.
Το ένα είναι το εκπληκτικό εξώφυλλο του σκηνογράφου,  σκηνοθέτη, καθηγητή στη σχολή ΑΚΤΟ και πολλά άλλα, Πάρι Μέξη, που μέσα από τις πουαντιγιστικές απαρχές του εμπρεσιονισμού, μάς προτρέπει να διαβάσουμε το 438 σελίδων βιβλίο και στη συνέχεια να απομακρυνθούμε γρήγορα από αυτό για να συλλάβουμε το νόημά του, όπως μόνο έτσι μπορούμε να διακρίνουμε καθαρά το πρόσωπο της Σεμίνας, το οποίο συντίθεται από τα μικρά pixel της τηλεοπτικής οθόνης, που τρυπούν το πρόσωπο και τη ζωή της. Ένα πρόσωπο που για χρόνια ολόκληρα μας συντρόφευε μέσα από τον τηλεοπτικό μας δέκτη και που ακόμα και σήμερα τα γραπτά της την οδηγούν σ΄ αυτόν.
Το άλλο είναι φυσικά ο τίτλος του. Και δεν μπορώ να μην αναφερθώ τελειώνοντας σ΄ αυτόν, αφού με οδηγεί να απαντήσω στο σε ποιο λογοτεχνικό  είδος ανήκει το βιβλίο που  κρατάτε στα χέρια σας. Σπεύδω λοιπόν να σας απαντήσω ότι το «Κίτρινο Υποβρύχιο» φλερτάροντας με το είδος της «επιστημονικής φαντασίας», εισάγει ένα ιδιαίτερο είδος «αναγνωστικής φαντασίας» νέας κοπής.
Ας επιβιβαστούμε λοιπόν σ΄ αυτό και ας αφεθούμε στις περιπλανήσεις του.
Όποια στάση και αν διαλέξουμε θα έχει μουσική, χορό, τραγούδι, ποίηση, έντονη συγκινησιακή φόρτιση και πολλή πολλή αγάπη.


Δευτέρα 12 Νοεμβρίου 2018

Παρουσίαση βιβλίου Γιάννη Καλπούζου «Γινάτι. Ο σοφός της λίμνης» Πορτοκάλι- Σάββατο 10 Νοέμβρη 2018


Αγαπητοί Φίλοι,

Έχοντας πια συμπληρώσει ένα μεγάλο ράφι στην προσωπική μου βιβλιοθήκη με το όνομα Γιάννης Καλπούζος, καθώς είμαι φανατική αναγνώστρια των έργων του,  χάρηκα πολύ, όταν η κ. Ντένια Πάτρα, από τη «Λέσχη Ανάγνωσης Κερίου», μου πρότεινε να παρουσιάσω το τελευταίο του βιβλίο, με τίτλο «Γινάτι. Ο σοφός της λίμνης», που ήδη η α΄ έκδοση, το Μάρτιο του 2018, βγήκε σε 50.000 αντίτυπα.
Μετά αναλογίστηκα ότι ο Γιάννης Καλπούζος έρχεται τέταρτη φορά στη Ζάκυνθο και δεύτερη φορά στο «Πορτοκάλι», οπότε και μετά και την εκπληκτική επιτυχία του «Ιμαρέτ», της «Σέρρα», και των υπολοίπων έργων του, είναι ήδη τόσο γνωστός σε όλους σας, ώστε περιττεύει ακόμα μία παρουσίαση, που και τον ίδιο θα έκανε να βαριέται, αλλά και εσάς, που ανυπομονείτε να του θέσετε ερωτήσεις.
Γι’ αυτό θα περιοριστώ να μοιραστώ μαζί σας, πολύ σύντομα, κάποιες προσωπικές σκέψεις, που μου γεννήθηκαν τις τελευταίες μέρες, στην προσπάθειά μου να ξεφύγει λίγο το μυαλό μου απ’ τη σεισμική δραστηριότητα.
Σκέψεις, που από γινάτι περισσότερο, θα σας εκθέσω.
Κατ’ αρχήν «Ο σοφός της λίμνης», είναι ένα ιστορικό μυθιστόρημα. Αναφέρεται στην Ήπειρο, την ταραγμένη περίοδο των ετών 1917-1929.
Μέσα από τις σελίδες του, θα περάσουν ολοζώντανα ο Εθνικός Διχασμός (1914-1917), η Μικρασιατική Καταστροφή, η απόπειρα δημιουργίας Πριγκιπάτου στην Πίνδο, από Ιταλούς, Ρουμάνους και Βλάχους, το 1917,  οι εργασίες για την εξόρυξη πετρελαίου στη Δραγοψά Ιωαννίνων, το 1919, η ανταλλαγή πληθυσμών μετά την υπογραφή της σχετικής σύμβασης στη Λοζάνη, στις 30 Ιανουαρίου 1923 και η αποχώρηση των Τουρκογιαννιωτών από τα Γιάννενα, στις 9 Ιουλίου 1924 και πολλά άλλα.
Ο συγγραφέας παρουσιάζει τα γεγονότα αυτά, όπως ακριβώς ο μαέστρος μελετάει την παρτιτούρα όλης της ορχήστρας. Δηλαδή η παρουσίαση της ιστορίας δεν είναι μόνο μία σειρά γεγονότων και δεν είναι μονογραμμική. Μελετάται ταυτόχρονα και σε πλάτος, ενώ οι μικρές προσωπικές ιστορίες των ηρώων συνθέτουν το πρόσωπο της μεγάλης Ιστορίας.
Έτσι σε όλο το βιβλίο, η αφήγηση, ισορροπεί μέσα στο ισοσκελές τρίγωνο:  Ιστορία -  Πόλη -Άνθρωπος. Κάθε πλευρά του τριγώνου αυτού αναπτύσσεται ισόρροπα, καθώς ο συγγραφέας δεν αφήνει κενά και σιγά σιγά μετατρέπεται σ’ έναν κύκλο, στον οποίο όλα στροβιλίζονται επιβάλλοντας την τελική όσμωση.
Η δεύτερη πλευρά του τριγώνου είναι η πόλη των θρύλων, τα Γιάννενα, της οποίας ο πληθυσμός στην αρχή της αφήγησης είναι μικτός και κατοικείται από 20.000 Έλληνες, Οθωμανούς και Εβραίους. Σ’ αυτήν αναγκάζεται να μεταναστεύσει από το χωριό του ο κεντρικός ήρωας.
Με μεγάλη μαεστρία ο Γ. Καλπούζος παρουσιάζει την κοσμοπολίτικη ατμόσφαιρα της πόλης και εκπλήσσει με τις άπειρες λεπτομέρειες που γνωρίζει για τις χοροεσπερίδες της, τα θέατρα της εποχής, τα καφενεία, τις μαντολινάτες, τις καντάδες των ερωτόπληκτων και περιγράφει με καταπληκτική λεπτομέρεια τόπους αναφοράς, οι οποίοι, μέχρι και σήμερα παίζουν σημαντικό ρόλο στην πόλη των Ιωαννίνων, όπως η λίμνη Παμβώτιδα- η τα πάντα τρέφουσα, το Νησάκι και η οδός Ανεξαρτησίας.
 Η εξαιρετική ασπρόμαυρη φωτογραφία της Βούλας Παπαϊωάννου (1898-1990) στο εξώφυλλο, από το προσωπικό της αρχείο, το οποίο δώρισε η ίδια στο Μουσείο Μπενάκη, και παρουσιάζει τη Λίμνη των Ιωαννίνων, γύρω στο 1950, μας εισάγει από την πρώτη στιγμή, που παίρνουμε το  μυθιστόρημα στα χέρια μας, σε μία άλλη εποχή, και εμβολίζει με το κόκκινο, επιζωγραφισμένο χρώμα του πανιού της βάρκας, την ιστορία που θα διαβάσουμε, προοικονομώντας  τα πάθη και την ένταση των συναισθημάτων των ηρώων.
Κεντρικός ήρωας είναι ο Ζώτος, που καταλήγοντας στα Γιάννενα προσπαθεί με κάθε τρόπο να βιοποριστεί κι ερωτεύεται την Τουρκογιανιώτισσα Χαβαή. Γύρω του υπάρχουν πολλά πρόσωπα. Ο αμφιλεγόμενος  παπα- Λέρας, ο κομπογιαννίτης γιατρός Μαργαζής, η Κήκω, ο Καμπέρ εφέντης, η Ρεσιτά Χανούμ, η Σαραλίν, ο Βιργίλης, ο Γκίνης, η Μελίτα, των οποίων την εμπλοκή στην ερωτική ιστορία Ζώτου – Χαβαής, δεν θα αποκαλύψουμε για να την αναζητήσετε στο βιβλίο.
Θα σταθώ μόνο στον σιορ- Δονάτο, τον μέντορα των δύο ερωτευμένων, ο οποίος δίνει σοφές συμβουλές και κρύβει κι αυτός δικά του μυστικά και ανομήματα. Ο σιορ- Δονάτος, είναι ο συμβουλάτορας που κάθε νέος θα ήθελε στη ζωή του και που με τη σοφία των λόγων του, παίρνει τη μορφή του φύλακα–αγγέλου, και δίνει την ευκαιρία στο συγγραφέα να διατυπώσει αυτόν τον υπέροχα αποφθεγματικό λόγο, που μας βάζει πολλές φορές σε σκέψη και κουρδίζει το ρολόι του μυθιστορήματος.
 Γιατί σ’ ένα μυθιστόρημα υπάρχει πάντα ένα ρολόι. Ο συγγραφέας μπορεί να απεχθάνεται το ρολόι του, αλλά η βάση του μυθιστορήματος είναι η «υπόθεση» και η «υπόθεση» είναι η αφήγηση των γεγονότων σύμφωνα με τη ροή του χρόνου. Και σ’ αυτό ο Γ. Καλπούζος αποδεικνύεται μεγάλος μάστορας.
Για να φτάσουμε στην καρδιά του μυθιστορήματος δε φτάνει μόνο να έχουμε στη διάθεσή μας συγκροτημένους χαρακτήρες, τοποθετημένους προσεχτικά μέσα στο χρόνο και στο χώρο. Χρειάζεται ακόμα να είμαστε ικανοί να τους ενεργοποιούμε, να αντλούμε όλα τα διδάγματα που μπορούν να μας δώσουν.
Αυτό ο Γ. Καλπούζος το καταφέρνει, γιατί διαθέτει πλούτο εσωτερικό, και μια παιδεία βαθιά ανθρώπινη, ικανή να κατανοήσει, να αισθανθεί, να ζωντανέψει τους ήρωές του και να τους οδηγήσει να φωλιάσουν μέσα στην καρδιά και στη σκέψη μας.
Ειδική μνεία αξίζει να γίνει στη γλώσσα που χρησιμοποιεί.
Είναι μια γλώσσα ιδιαίτερη, μπολιασμένη με ελληνικές ντοπιολαλιές και πολύ δουλεμένη.
Σε όσους δεν έχουν ξανακούσει ηπειρώτικα ίσως τους ξενίσει.
Δίχως αυτή όμως δεν θα κερδίσουν το εισιτήριο για να ταξιδέψουν στον κόσμο του μυθιστορήματος.
Τελειομανής και σ’ αυτό ο συγγραφέας, με την κοπιώδη γλωσσική ανασύσταση της εποχής που συνθέτει, κατακτά όλες τις λογοτεχνικές  αρετές.
Ελπίζω να μη με διαψεύσει, τολμώντας να διατυπώσω ότι και αυτό εντάσσεται σε μία καθαρά υπολογισμένη θέση ιστορικής αυτοσυνειδησίας, την οποία μόνο μέσα από την προσεχτική εξέταση στο μικροσκόπιο μακρινών εποχών, που ταλανίστηκαν από ιστορικά προβλήματα αντίστοιχα με τα δικά μας, μπορούμε να αποκτήσουμε.
Ευτυχώς ο Καλπούζος δεν γράφει ένα ακόμα love story. Δεν κάνει «τέτοιου είδους» λογοτεχνία.
Μέσα από την ιστορία αγάπης του Ζώτου και της Χαβαής και τις μικρές ιστορίες των δορυφόρων υπολοίπων ηρώων του βιβλίου, συντίθεται το πρόσωπο της μεγάλης Ιστορίας, και ένα πολύ σημαντικό μήνυμα: να παραμείνουμε προσηλωμένοι στις αξίες μας και στις επιλογές μας, παρ’ όλα τα φτιαχτά σύνορα που βάζουν κατά καιρούς ανάμεσά μας.
Αυτό από μόνο του κατά τη γνώμη μας αρκεί για να προτρέψουμε κάποιον να διαβάσει το νέο βιβλίο του Γ. Καλπούζου.
Σας ευχαριστώ!


Κυριακή 23 Ιουλίου 2017

Παρουσίαση του βιβλίου της Διονυσίας Μούσουρα: «Ταξίδια που δεν τέλειωσαν». Πνευματικό Κέντρο Ζακύνθου, Σάββατο 22-7-2017


Aγαπητοί Φίλοι,
Καλωσορίζοντάς σας απόψε σ’ αυτήν την ξεχωριστή βραδιά για τα Γράμματα της Ζακύνθου και της Ομογένειας της Αυστραλίας, την αφιερωμένη στο καινούργιο, 8ο κατά σειρά, βιβλίο της Διονυσίας Μούσουρα και το 4ο της που παρουσιάζεται στο νησί μας, θα  ήθελα κατ’ αρχήν να σας ευχαριστήσω, επειδή μέσα στις τόσες εκδηλώσεις που γίνονται, επιλέξατε να είσαστε κοντά μας (Ελεωνόρα Ζουγανέλη, συγνώμη…). Να ευχαριστήσω επίσης και τους νεαρούς φίλους μας, που στερήθηκαν για λίγο την βόλτα τους για να είναι και αυτοί εδώ (Σπύρο, ευχαριστώ…). Να επισημάνω αόρατες παρουσίες και ορατές απουσίες (Γιώργο Γεωργιάδη, σε νοιώθω, είσαι και συ εδώ…). Να σας ζητήσω τέλος να χαλαρώσετε, γιατί δεν πρόκειται, μετά τη μουσική του Γιάννη Παντάκη, να σας ζαλίσω, με βαθυστόχαστες φιλολογικές προσεγγίσεις.
Στις προηγούμενες παρουσιάσεις των βιβλίων της Διονυσίας, είτε γραπτά είτε προφορικά, είχα σχολιάσει το θέμα του νόστου και είχα καταλήξει ότι, στις ιστορίες που αφηγείται, έχει απαλλαγεί από τη μυθοποίηση στοιχείων, που μπορούν να δυσκολέψουν σε συναισθηματικό επίπεδο τη γραφή της, καθώς αποδέχεται ότι, η ονειρεμένη πατρίδα μας δεν έχει χωρικά σύνορα, η εστία μας είναι εκεί που καίει η φωτιά της καρδιάς μας.
Είναι βέβαια πρόδηλο ότι στη δεύτερη πατρίδα της βρήκε την κατάλληλη αγκαλιά για να μπορέσει να ξεκλειδώσει τον λογοτεχνικό της θησαυρό και να τον εκθέσει μέσα από τον γραπτό λόγο. Γι’ αυτό δεν θα με παρεξηγήσετε εάν στο πρόσωπο του εκδότη κ. Ιάκωβου Γαριβάλδη, που ήρθε από τόσο μακριά για να είναι απόψε κοντά μας, ευχαριστήσω εκείνη τη θετή πατρίδα που την αγκάλιασε τόσο στοργικά, και έτσι, το δικό μας «άνθος», που ξεπήδησε μέσα από «το χάσμα που άνοιξε ο σεισμός», μοσκοβόλησε τον αέρα των Αντιπόδων.
Αλλά το ερώτημα είναι: «έφυγε ποτέ η Διονυσία από την πολυαγαπημένη της Ζάκυνθο;». Η ερώτηση είναι ρητορική, γιατί η Διονυσία, με την καθημερινή της διαδικτυακή παρουσία στα κοινά της Ζακύνθου (όπως αντίστοιχα και της Μελβούρνης), αφουγκράζεται, σχολιάζει, στηλιτεύει, συμπάσχει για όλα τα κακώς κείμενα και αποδεικνύει ότι καταφέρνει να επιτύχει το ακατόρθωτο: να μικρύνει τις αποστάσεις και ελαχιστοποιώντας τις, να συμπιέσει μέσα στα διηγήματά της και τον ίδιο το χρόνο!
Είναι ο χρόνος που μοιράζεται ισόρροπα ανάμεσα στην πρώτη και τη δεύτερη πατρίδα, μέσα στις 38 ιστορίες του βιβλίου «Ταξίδια στον χρόνο που δεν τελείωσαν». Ιστορίες για πρόσωπα και γεγονότα, που γίνονται στις δύο ηπείρους, που μοιράζει την πνευματική της παραγωγή, ιστορίες προτερόχρονες ή σύγχρονες με τη δική μας εποχή, ιστορίες γραμμένες με άνεση και αποφασιστικότητα, που καταφέρνουν να μετασχηματίσουν τον αρχικό πόνο του ξεριζωμού και να τον μετατρέψουν σε κινητήριο δύναμη για κατάθεση ψυχικού πλούτου, δημιουργίας, έρωτα και «ανοιχτών συνόρων».
Με άνεση και ζωντάνια, η Διονυσία καταγράφει πραγματικές ανθρώπινες ιστορίες ή δίνει αυτοβιογραφικές εμπειρίες, αλλάζοντας τα ονόματα των προσώπων και μας γνωρίζει μοναχικούς ηλικιωμένους ανθρώπους, ιδανικούς αυτόχειρες, αφοσιωμένους εραστές σ’ έναν έρωτα χωρίς μέλλον, έθιμα της ιδιαίτερης πατρίδας που ντύνονται με σκαμπρόζικες ιστορίες, γιορτές στην νέα πατρίδα, που σχολιάζονται με σεβασμό και πολύ χιούμορ.
Όλες οι ιστορίες συνδέονται με κάποιο προσωπικό τρόπο μαζί της. Είναι ιστορίες με πρωταγωνιστές γείτονες, συγγενείς, συμμαθητές, ασθενείς. Είναι ιστορίες για τόπους, έθιμα, γεγονότα που διαβήκαμε, πραγματώσαμε ή βιώσαμε. Είναι ιστορίες που μας αγγίζουν, γιατί αναγνωρίζουμε μέσα σ’ αυτές τους δικούς μας ανθρώπους, την εποχή τους, τις αγωνίες και το μόχθο τους.
Κυρίως όμως είναι ιστορίες που λένε αλήθειες. Αλήθειες για την ανθρώπινη φύση και τον αγώνα της ενάντια στη φτώχεια, την εκμετάλλευση, την εξαθλίωση, τα γηρατειά. Και μέσα σ’ αυτές γνωρίζουμε και την ίδια τη Διονυσία: το αγωνιστικό της πνεύμα, την ανθρωπιστική πλευρά της δουλειάς της, τον επαγγελματισμό με τον οποίο καταπιάνεται σε κάθε τι και το ολοκληρωτικό δόσιμό της στη συγγραφή.
Νιώθουμε δηλαδή ότι αυτό που πιάνουμε στα χέρια μας είναι πολύ σπουδαίο γιατί είναι σπουδαίο για την ίδια, η οποία καταφέρνει να κάνει τους απλούς ανθρώπους που μας γνωρίζει εξίσου σπουδαίους.
Γι΄ αυτό είναι το /τα βιβλία της σημαντικά. Γι’ αυτό έχει τόσο μεγάλη αναγνωσιμότητα στην Ομογένεια που ζει και δραστηριοποιείται. Και για αυτό θεωρούμε ευλογία την έλευσή της ακόμα μια φορά στο νησί της/μας , για να μας γνωρίσει τις καινούργιες της ιστορίες.
Ευτυχώς λοιπόν, αγαπητοί φίλοι, που τα ταξίδια δεν τέλειωσαν και θα συνεχίζονται και στο μέλλον ανάμεσα σε Ζάκυνθο και Μελβούρνη, όσο η Διονυσία γράφει και θα συνεχίζει να γράφει τις ιστορίες της…

Σας ευχαριστώ!